Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nca, ‘Sıfır Atık’ hareketinin yeni bir adımı olarak hayata geçirilen Depozito Yönetim Sistemi ile vatandaş, ‘depozitosu olan ambalaj’ (DOA) logosu olan atıkları iade makinelerinde maddi kazanca çevirecek.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na bağlı Türkiye Çevre Ajansı, Depozito Yönetim Sistemi’ni 2025 yılı sonuna kadar 81 ilde hayata geçirecek. ‘Sıfır Atık’ hareketinin yeni bir adımı olacak Depozito Yönetim Sistemi ile yıl sonuna kadar 81 il ve tüm ilçelere yerli üretim DOA iade makineleri kurulacak. DOA logosu olan içecek ambalajları, iade makineleri üzerinden maddi kazanca dönüştürülebilecek. İade edilen her ambalaj için vatandaşlara telefonlarına indirecekleri uygulama üzerinden ücret ödenecek. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın altyapı çalışmalarıyla, Sakarya pilot il olarak seçildi. Sakarya ile birlikte tüm kamu kurumlarında da hayata geçirilmesi hedeflenen uygulama sayesinde cam, pet ve alüminyum şişe atıkları, steril şekilde toplanıp geri dönüştürülerek sanayide ham madde olarak kullanılabilecek.
‘ATIKLAR EKONOMİYE KAZANDIRILACAK’
Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Ferhat Pirinççi, uygulamanın Türkiye’deki cam, pet ve alüminyum atıkların, artık bir çöp olarak değil, ham madde olarak kullanılmasını sağlayacağını söyledi. Pirinççi, tek kullanımlık içecek ambalajlarının steril bir şekilde toplanmadığını belirterek, “Diğerleri ise doğaya karışıyor. Örneğin bir cam şişe doğaya bıraktığınızda orman yangınları çıkartmasının yanı sıra belki de bin yılda çözülemiyor. Aynı şekilde bir pet şişe doğaya bıraktığınızda mikroplastik ve su kaynaklarının kirlenmesi olarak size geri dönüyor. DOA ile beraber artık Türkiye’de şişelere ilişkin atıklar hem ekonomiye kazandırılacak hem de doğayı ve çevreyi de koruyacak. Sıfır atık hareketinin önemli taşlarından bir tanesi olacak ve döngüsel ekonomiyi canlı hale getirecek. Bu noktada DOA, Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın uzun yıllardır altyapısını sağlamış olduğu bir hareket” dedi.
’81 İLDE HAYATA GEÇECEK’
Çevre ve Şehircilik Bakanı Murat Kurum’un da projeye önem verdiğini anlatan Pirinççi, “Sakarya pilot il olarak seçildi. Sakarya ile beraber belki de eş zamanlı olarak kamu kurumlarında da uygulamaya geçilmesi hedefleniyor. Bu yıl sonuna kadar da bütün Türkiye’de işlevsel hale gelecek bir sistemden bahsediyoruz. 81 il ve bütün ilçelerde hayata geçecek. Artık insanların çöplerini atmak yerine depozito iade makinelerinde değerlendireceği bir sistemi, bu yılın sonuna kadar bütün Türkiye’de hayata geçirmek temel hedefimiz” diye konuştu.
‘ANLIK ALIŞVERİŞ YAPABİLECEĞİNİZ BİR UYGULAMA’
DOA’nın akıllı telefonlarda kullanıcı dostu bir uygulaması olduğunu aktaran Pirinççi, “Şu anda akıllı telefon kullanan herkes telefonuna indirilebilir. İndirdikten sonra 1 dakikadan kısa sürecek bir işlemle kayıt oluyorsunuz ve DOA hesabınız açılmış oluyor. Daha sonra üzerinde barkod olan şişeleri makineye okutarak, atıyorsunuz. 2-3 saniye içerisinde verdiğiniz şişe kadar teşvik bedelinin hesabınıza yansıdığını göreceksiniz. Hesabınıza biriken parayı arkadaşınıza gönderebileceğiniz, kendinize gönderebileceğiniz, başka hesaba gönderebileceğiniz; ama daha da önemlisi anlık alışveriş yapabileceğiniz bir uygulama. Aynı zamanda çeşitli kurumlarla, çeşitli şirketlerle yapılan anlaşmalar çerçevesinde daha promosyonlu veya daha fazla destek gören bir yapıya sahip. Yani örneğin 100 birim bir para biriktiğinde orada, siz o parayı başka yerde harcayabiliyorsunuz. Bu noktada işte yine Emlak Katılım Bankası’nın finansal altyapısını sağlamış olduğu bir sistem” ifadelerini kullandı.
‘ŞU ANDA 7 BİNE YAKLAŞAN KULLANICI SAYISINA SAHİP’
Şu an sistemin kapalı devre olarak yürütüldüğünü ifade eden Pirinççi, “Sadece bakanlıkta ve burada çalışan makineler var. Bir tane Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü’nde makine var. Bu dar çerçevede bile şu anda 7 bine yaklaşan kullanıcı sayısına sahip olduğunu görüyoruz. İddialı bir şekilde söyleyebilirim ki Türkiye’de bu sistem hayata geçtikten sonra en fazla indirilen ve en fazla kullanılan uygulamalardan bir tanesi olacak. Şu an görmüş olduğunuz yerli bir makine, yüzde 65 üzerinde yerlilik oranına sahip. Bir Bursa firması daha aynı şekilde şu an sertifika aldı. O firmanın da makinesi aynı şekilde yerli ve milli diyebileceğimiz bir ürün. Dolayısıyla şu ana kadar gelen başvurulara baktığımızda, sertifikasyon süreci devam eden de dahil olmak üzere, hepsinin yerlilik oranı oldukça yüksek” dedi.
