Isparta’da özellikle 1970’li yıllarda ekonomiye damga vuran el dokuması halıcılıkta artık minyatür halılar rağbet görüyor. Standart ölçüsü 22×18 santimetre olan, yaklaşık 7 bin 575 ilmekten oluşan minyatür halılar, özel isteğe göre tasarlanıp yurt dışına da gönderiliyor.
Isparta tarihine damga vuran el dokuması halıcılıkta minyatüre doğru hızlı dönüş gerçekleşti. El emeği göz nuru ev halılarının yerini minyatür halılar almaya başladı. Hediyelik eşya sektöründe pazarı hızla büyüyen minyatür halılar, yurt içi ve dışında büyük talep görüyor. İsteğe göre tasarlanan halılar ofislerin, evlerin, makam odalarını süslüyor.
‘İLK KEZ BABAM TARAFINDAN ÜRETİLDİ’
Süleyman Demirel Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Geleneksel Türk El Sanatları Bölümü Halı-Kilim ve Eski Kumaş Desenleri Anasanat Dalı mezunu İhsan Akkuş, kentte baba mesleği halıcılığı yıllardır sürdürüyor. Minyatür halının aslının 1970’li yıllara dayandığını ve ilk kez babası tarafından üretildiğini söyleyen İhsan Akkuş, minyatür halı üretiminin Yunan ziyaretçilerin talebi doğrultusunda başladığını ve yaygınlaşmaya devam ettiğini anlattı. Akkuş, “Günümüzdeyse Türkiye’de Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın Somut Olmayan Kültürel Miras Listesi’ne giren bir üründen bahsediyoruz” dedi.
‘YAKLAŞIK 7 BİN 575 İLMEK, DÜĞÜM VAR’
Isparta Belediyesi’ne ait Halı, Kilim ve Etnografya Müzesi’nin de sorumlusu olan İhsan Akkuş, müzede minyatür halı üretiminin de yapıldığını söyledi. Minyatür halının özelliklerini anlatan İhsan Akkuş, küçük olmasının yanı sıra aslında emeği yoğun bir ürün olduğuna dikkati çekti. Akkuş, “İsimler, logolar, özel desenler gibi gelen talebe göre önce desenleri çizilir.
Bunların da çizilme alanları, deseni tasarlama alanı minyatür olduğu için küçüktür. Yaklaşık 22 santime, 18 santim boyutlarında bir halıdan bahsediyoruz. Bu alanın içerisinde yaklaşık 7 bin 575 ilmek, düğüm var. Dolayısıyla o küçücük ürün bile bu kadar düğümle elde ediliyor. Tasarıma göre önce iplikler, malzemeler belirlenir. Daha sonra dokuyucuya teslim edilir. Bu dokumalar büyük tezgahlarda dokunur, gördüğünüz o küçük, minyatür tezgahlarda dokunmaz. Dokuma bittikten sonra minyatür tezgahlara monte edilir” diye konuştu.
MİNYATÜR HALI İÇİN 3-5 GÜN SÜRE
Minyatür halının Isparta’ya gelen yerli ve yabancı turistlerin dikkatini çektiğini vurgulayan İhsan Akkuş, “Isparta’ya her gelen, buraya özgü bir ürünü arıyor. Buraya gelenlerin de Isparta’ya gelen yabancı ziyaretçilerin de minyatür halılar çok ilgisini çekiyor, çok talep var. Ama şöyle bir şey de var; insanlar hemen alıp gitmek istiyor, kendilerine özel bir ürünü ama; o da maalesef öyle olmuyor. Bir minyatür halı 3 ila 5 gün arasında hazırlanabiliyor. Sipariş verenlere daha sonra kargoyla gönderilir” dedi.
‘ATÖLYE, EVLERDE VEYA KÖYLERDE DOKUTTURUYORUZ’
Isparta’da halıcı esnafından Hasan Albayrak (59) da kendisinin ikinci kuşak halıcı olduğunu belirterek, artık halıcılığın bittiğini, hazır halı, hediyelik halı, minyatür halı üretimine yöneldiklerinden bahsetti. Minyatür halıların atölyelerde dokunduğunu anlatan Albayrak, “Siparişi alıyoruz, atölyelerde dokutturuyoruz. Fabrikasyon değil de mesela atölye, evlerde veya köylerde dokutturuyoruz. Orada dokutturulup, burada montaj yapıp en son halini müşteriye sunuyoruz. Minyatür halılarda hazır logo veya halı deseni olursa 10-15 günde siparişimizi teslim ediyoruz” diye konuştu.
‘PORTRELER 100 BİN LİRAYI BULUYOR’
Minyatür halıların fiyatının 750 liradan başlayıp, 5 bin liraya kadar yükseldiğini, portrelerinse 100 bin lirayı bulduğunu söyleyen Albayrak, minyatür halıda kente özgü Anadolu motifi, Hereke deseni başta olmak üzere en fazla yapılan desenin gül, lavanta ve Anadolu desenleri olduğunu söyledi.
