Çiftçi Güngör Er, tarım yapmanın artık bir yük haline geldiğini belirterek “Beni Tarım Bakanı yapsınlar daha iyi yönetirim!” dedi.
Niğde’nin Çamardı ilçesine bağlı Eynelli Köyü’nde çiftçi Güngör Er, CHP Niğde Milletvekili ve Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer’e yaşadığı sorunları anlatarak, tarım sektörünün çıkmazlarını gözler önüne serdi. Çiftçilerin üretim maliyetlerinden borç yükünü, stratejik tarım politikalarından kuraklık sorunlarına kadar birçok konuda yaşadığı sıkıntılar, adeta ülke tarımının özeti oldu.
ÇİFTÇİ ER: “ZARAR ETMEMEK İÇİN EKİM YAPMIYORUZ”
Çiftçi Güngör Er, tarım yapmanın artık bir yük haline geldiğini belirterek şu ifadeleri kullandı:
” Hiçbir şey ekmedim, zarar ediyoruz ektiğimizde. Ne diyorum bak, iyi biterse baş başa çıkarız, o da iyi biterse… Bizim ektiğimiz çavdar burada tam randımanlı olursa ancak baş başa geliyor. Eğer biraz da bu seneki gibi, önceki sene gibi kurak giderse, ekimden %50 zar zor ürün alıyoruz. Ama yani bu sefer yarı ektik. Ben Eynelli köyündenim. Bakın, ilkokul mezunuyum, çobanım, çiftçiyim. Beni Tarım Bakanı yapsınlar, yemin ediyorum bunlardan iyi yaparım. Yemin ediyorum bak, alana gelmiyorlar, çiftçiyi de dinlemiyorlar.? Beni Tarım Bakanı yapsınlar, bunlardan 1000 kat üstün yaparım. Çünkü derdini biliyorum. Ben vatandaşım, Yaşayan benim, içim yanıyor.”dedi
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer köy tarla, ahır,ağıl geziyorum.Çiftçi,besici kimi görsem dert yanıyor.Son iki yıldır sorunların daha ağırlaştığını anlatıyorlar.Ne ekeceğiz, ne yapacağız,,nasıl yaşayacağız? sesimizi ülkeyi yönetenler ne zaman duyacak “ diyorlar..Her geçen gün tarımda küçük işletmeler daralıyor” diye konuştu.
OVAYA AĞAÇ DİKTİLER
Çiftçi Güngör Er, stratejik ürünlerin üretimine yönelik yanlış politikaları da eleştirdi:
” Aslında normalde Türkiye’de stratejik olan ürünler arpa, buğday, çavdar, mısır, nohut, fasulye. Ama ne yapıldı? Ovanın yüzüne adam tuttu, ağaç dikti! Ovaya ağaç dikilir mi? Böyle bir sistem olur mu? Niğde’nin merkezi, her taraf düz arazi. Meyve dikilmiş. Olur mu böyle bir şey? Bunu aklı başında bir insan düşünür mü? Ben ilkokul mezunuyum, çobanım ama bunu biliyorum. Koca koca adamlar bunu bilmiyor. Düz arazilere ağaçlar dikilerek bahçeye çevriliyor. Ama Eynelli Köyü’nde ne yetişir? Eynelli Köyü’nde ağaç yetişir. Eynelli Köyü meyilli arazi. Bizim orada çavdar ve buğday verimi %30. Yani ovaya göre orada adam 500 kilo alıyorsa, biz 150 kilo alırız, en fazla 200 kilo.”
MASA BAŞINDA OTURMAKLA OLMUYOR
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, AKP iktidarının masa başında tarım politikaları oluşturmasını eleştirerek, “Eynelli Köyü’nde bahçe tarımı gelişmesi lazım. Hayvancılık ve bahçe… Biz sürekli söylüyoruz: alana gidin, çiftçimizi dinleyin. Çiftçimizin, hayvancılık yapanımızın, bahçesi olanın derdini dinleyin, çözüm üretin. Masa başında oturmakla çözüm olmuyor,” dedi.
ESKİDEN TRAKTÖRÜN DEPOSUNU GİDİP DOLDURUYORDUK
Çiftçi Güngör Er, “Bakanlık yetkisini versinler. BENİM İLK okul diplomam var; bunlardan iyi yönetirim bu tarımı.” Gerçek söylüyorum. Bana ne diyorum, bir ay versinler, yine bunlardan iyi yaparım. Bir ay desinler ki “Gel, bakan sen ol.” Daha iyi yönetirim
ÇİFTÇİNİNİ TRAKTÖRÜ 40 YAŞINDA
CHP’li Ömer Fethi Gürer, Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) verilerine göre traktörlerin yaş ortalamasının 24 olduğunu ifade etti. Gürer, ” Genelde diyorlar ya: “Çiftçilerin traktörleri hep yeni, son model.” Bölgede işte, 40 yaşında bir traktörümüz var. Ama TÜİK verilerine göre traktörlerin yaş ortalaması 24. Yani o görülen iyi traktörlerin dışında, çiftçinin çoğu traktörünü yenileyemiyor. Çiftçilerin bankalara kredi kartı ve kredi borcu 970 milyar lirayı bulmuş. Ürettiğinden para kazanamıyor. Girdi maliyetleri artıyor, sorunlar katlanıyor. Çaresizlikten bu işi sürdürüyorlar,” dedi.
Çiftçi Güngör Er ise traktör lastiğinin bile 30 bin TL olduğunu belirterek, “Yeni traktörlerin çoğu şu anda yatırım amaçlı alınmış. O sıfır traktörlerin çoğu yatıyor. Yatırım amaçlı alınmış. Adamlar uyanık, yandaş daha doğrusu. Yandaş adamlar… Haberleri var, faizlerin düşük olduğu zaman da almışlar. Ama gerçek çiftçi değil! Gerçek çiftçi biziz. Bak benim mesela şu anda 200 küsur dönüm ekilmiş yerim var ama biz traktör alamadık. Bu traktörün lastiği bile 30.000 TL. Bakım masraflarını hiç karşılayamıyoruz. Onları hiç yaptırmıyorum artık, iyice tükenene kadar,” şeklinde konuştu.
BORÇLARIMIZI ÖDÜYORUZ AMA TARLAYI VE TRAKTÖRÜ KAYBEDİYORUZ
Çiftçi Er, borçlarının artışını rakamlarla belirterek, “Kredi kullanıyoruz, borçtan kurtulamıyoruz. Bankaya 30.000 TL bugün yatırdım. Yani krediyi alıyorsun, krediyi krediyle ödüyorsun. 1.000 lirayla başladık, şu anda herhalde 600 bin ila 700 bin lira arası borcum var,” ifadelerini kullandı.
Ömer Fethi Gürer’in çoğu üreticiye icra geldiğini belirtmesi üzerine Çiftçi er: “Bizim bu tarafın adamı Borcunu öder, traktörünü satar, tarlasını satar, öder. Ama işte biz namuslu vatandaşız. Traktörü sattın, araziyi sattın, tarımdan çekiliyorlar. Bu da verimi çok düşürüyor. Yani düzenimiz bozuldu.”
KURAKLIK VERİMLERİ DÜŞÜRDÜ
CHP Niğde Mv Ömer Fethi Gürer, kuraklığın tarım üzerindeki etkisine dikkat çekerek, “Daha önce TÜİK verilerine göre kurak tarım alanlarında 270 kilo ürün alınıyor deniyordu. Ama bölge çiftçilerle görüştüm; bu yıl 50 kilo ile 100 kilo arasında ürün verimi alınabilir O da girdi maliyetlerine göre fiyatları katlıyor,” dedi.
GİRDİ MALİYETLERİ ALTINDA EZİLEN ÇİFTÇİ
Çiftçi Güngör Er, tarımsal girdi fiyatlarının çiftçinin belini bükteğini şu sözlerle ifade etti:
“Tohumu 5 liradan alıyoruz, 10 liradan ödüyoruz. Ama ürünü satarken 5 liradan alıyorlar, biz de 10 liradan satamıyoruz. Hayvanlarımız bile yarı yarıya düştü.”
ÇÖZÜM MASA BAŞINDA DEĞİL, SAHADA
CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer, çiftçilerin yaşadığı sorunların masa başında çözülemeyeceğini vurgulayarak şunları söyledi: “Alana gidin, çiftçiyi dinleyin. Çiftçinin, hayvancılık yapanın, bahçesi olanın sorunlarını yerinde görün ve çözüm üretin. Ancak böyle bir yaklaşım tarımı ayağa kaldırabilir.”
TÜİK ÜRETİM TAHMİNLERİ AÇIKLADI, ZİRAİ DON YALNIZ MEYVEDE 8 MİLYON TON ÜRÜNÜ YOK ETTİ
CHP Niğde milletvekili Ömer Fethi Gürer, TÜİK tarafından Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine dayanarak açıklanan 2025 yılı ilk tahmininde bir önceki yıla göre tarla ürünleri olan tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde (yem bitkileri hariç) %5,3, sebzelerde %1,7, meyveler, içecek ve baharat bitkilerinde %24,4 oranında azalacağı tahmin edildiğini ve bu verilerin dahi bu yılın gıdada zor bir yıl olacağını gösterdiğini belirtti.
Gürer, bu verilerin saptanabilen veriler olduğunu, yıl sonuna kadar değişkenlik göstereceğini ve alan izlenimlerinin bu verilere göre daha sorunlu olduğunu da ifade etti.
BUĞDAY DÜŞME SÜRÜYOR
2023 yılında buğday üretimi 22 milyon ton iken, 2024 yılında 20 milyon 800 bin tona düştüğünü belirten Ömer Fethi Gürer, bu yıl 19 milyon 800 bin tona gerilemesi öngörüldüğünü, ABD Tarım Bakanlığı öngörüsünün ise daha da düşük üretim beklendiği yönünde olduğunu söyledi. Tahıl ürünleri üretim miktarlarının 2025 yılında bir önceki yıla göre %4,1 oranında azalarak yaklaşık 37,4 milyon ton olacağı tahmin edildiğini, bir önceki yıla göre, buğday üretiminin %5,8 oranında azalarak 19,6 milyon ton, arpa üretiminin %8,0 oranında azalarak yaklaşık olarak 7,5 milyon ton, çavdar üretiminin %5,5 oranında azalarak 243 bin ton, yulaf üretiminin %23,1 oranında azalarak 300 bin ton, mısır üretiminin ise %4,9 artarak 8,5 milyon ton olacağı öngörüldüğünü söyledi.
Ömer Fethi Gürer, TÜİK’in 2024 yılında 75,5 milyon ton olarak açıkladığı tahıllar ve diğer bitkisel ürünlerde 71,4 milyon tona 2025 yılında düşeceğini belirtti.
Sebzede 33,6 milyon ton olan 2024 yılı üretimine göre bu yıl tahmini sebzelerde 33 milyon ton olarak öngörülmesi, ekimin sürdüğü dikkate alındığında değişebileceğini de söyledi. “Kısmi bir düşme var.” dedi.
ZİRAİ DON MEYVEYİ KÖTÜ VURDU
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, 2025 yılı TÜİK bitkisel üretim tahmininde meyvelerde zirai donun etkisinin açıkça görüldüğünü ve felaket boyutunun bu verilerden de büyük olduğunu belirtti.
Gürer, 2024 yılında 28 milyon ton olan meyveler, içecek ve baharat bitkilerinde üretimin 2025 yılı için 21,4 milyon ton olarak gerçekleşeceği öngörülüyor ve 8 milyon tona yakın bir düşme bekleniyor. Ancak sahada bizim gözlemimiz en az 2 milyon ton daha bu kaybın üzerinde bir kayıp gerçekleşmesi. Özellikle kayıt dışı sayılabilecek ÇKS ve TARSİM yaptırmayan küçük çiftçi hasar tespiti dahi yapılmamış bölgelerde var. Bu nedenle bu tahminin üzerinde bir kayıp olasılığı yüksek.” dedi.
Gürer, mercimek üretiminde 2024 yılında 405 bin ton olan üretimin 340 bin tona düşmesi beklendiğini ve bunun da ithalatın artmasına neden olacağını söyledi. Hâlen ekimi Niğde’de süren ve 2024 yılı küçük üreticiyi zarar ettiren patatesin ise bir önceki yıla göre %13,0 oranında azalarak 6 milyon ton üretileceği tahmin edildiğini, bunun da değişme olasılığı olduğunu ifade etti.
ÜRÜN ARZ AÇIĞI FİYATLARI ETKİLER
Ömer Fethi Gürer, Tarım ve Orman Bakanlığı verilerine göre yağlı tohumlardan soya üretiminin %11,1 oranında azalırken, şeker pancarı üretiminin %6,5 oranında azalarak 21,5 milyon ton olarak gerçekleşeceği tahmin edildiğini ve şeker pancarında 2024 yılında 23 milyon ton olan üretimde önemli bir gerileme olduğuna dikkat çekti.
Sebze ürünleri üretim miktarının 2025 yılında bir önceki yıla göre %1,7 azalarak yaklaşık 33 milyon ton olacağı tahmin edilmesine karşın, çok üründe farklı bölgelerde ekim devam ettiği için 2. tahminde bu verilerin değişme olasılığı olduğuna işaret eden Gürer, sebzeler grubu ürünlerinde domateste %5,7, salçalık kapya biberde %3,7, taze fasulyede %4,5 oranında üretim azalışı olacağı tahmin edilmesini, geçen yıl üreticilerin bu ürünlerden zarar etmesinin etkisi olduğunu söyledi.
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, zirai donun en büyük etkisinin 2024 yılında 28 milyon ton olan meyveler, içecek ve baharat bitkileri üretim miktarının 2025 yılında bir önceki yıla göre %24,4 oranında azalarak yaklaşık 21,4 milyon ton olacağı tahmin edilmesinde görüldüğünü belirterek, “Meyveler grubunda, bir önceki yıla göre elmada %38,7, çilekte %4,0, şeftalide %32,1, nektarinde %35,5, kirazda %55,7, üzümde %18,6 üretim azalışı öngörüldü.
Turunçgil meyvelerinden portakalda %12,4, limonda %20,9 oranında üretim azalışı öngörüldü. Sert kabuklu meyvelerden fındıkta %27,5, cevizde %27,7, Antep fıstığında %54,6 oranında üretim azalışı olacağı tahmin edildi. Zeytin üretiminde azalmanın %40,0’ı bulması da zeytin ve zeytinyağı üretimini, üreticiyi de etkileyeceğini işaret ediyor. Bu veriler dahi yaşanan felaket boyutunu gösteriyor ancak belirtilen ürün kaybı bu rakamların da üzerinde. Ürün düşmesi demek, tarım işçisi işsiz kalacak, ihracat sorun olacak ve fiyatlar artacak demektir. Ürün arz açığı fiyatlara yansıyacak. Bu yıl ithalat artacak ve bazı ürünlerde ihracat düşecek, ekonomiye yansıması olumsuz olurken dış pazarda dahi sorunlar oluşacak.” dedi.
