Orta, “Barajlar doldu, yeraltı su kaynaklarımızın depolanmasında sıkıntı var. Maalesef yağışların fazla olmasına rağmen rezerv toparlayamadık” dedi.
Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Biyosistem Mühendisliği Arazi ve Su Kaynakları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halim Orta, ocak ayında son 30 yılın en fazla yağışının alındığını söyledi. Türkiye’nin yağış ortalamasının bu aylarda 70-80 milimetre olduğunu belirten Orta, ocak ayında 150 milimetre civarında yağış düştüğünü kaydetti.
Son aylara yaşanan ve göller, göletler ile barajlardaki su miktarını dip seviyelere düşüren kuraklık, ocak ayında etkili olan sağanak ve kar yağışı ile sona erdi. Tekirdağ Namık Kemal Üniversitesi Ziraat Fakültesi Biyosistem Mühendisliği Arazi ve Su Kaynakları Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Halim Orta, ocak ayında son 2 yılın en fazla yağışının kaydedildiğini söyledi. Türkiye genelinde 2020 yılından önceki yılların ortalamasına göre yaklaşık yüzde 50 yağış alındığını belirten Orta, “Lokasyonlarda ufak tefek değişiklikler var.
Sevindirici bir gelişme yaşadık son günlerde. Ocak ayında aldığımız yağışlar, şu ana kadar uzun yıllar ortalamasının yaklaşık iki katı gerçekleşti. Yani biz ocak ayında son 30 yıldan beri aldığımız yağışın iki katını aldık. Ülkemizin ocak ayı ortalaması genelilkle 70-80 milimetredir. Son ocak ayı ortalamamız, 150 milimetreler civarında. Hele son kar yağışı ile birlikte su kaynakları açısından umudumuz epeyce arttı. Bu sayede tarımsal kuraklık, gün itibarıyla hemen hemen çözüldü sayılır. Şu an bizim ‘etkili kök derinliği’ diye bahsettiğiniz 1 metrelik profil suya doydu, tarla kapasitesi değerine çıktı. Bitkilerin suyu kullanabileceği noktadayız” dedi.
BARAJLARDA DOLULUK ARTTI
Yağışlarla birlikte ülke genelindeki barajlarda doluluk oranlarında yüz 38-40’lara çıktığını belirten Prof. Dr. Halim Orta, “Yerüstü su kaynaklarımız, kendini revize etti. Bu yeterli mi? Elbette değil. Mart ve nisan yağışları ile birlikte baraj doluluk oranlarında 70-80’lere çıkarsak; öyle tahmin ediyorum tabii suyu da etik değerlere bağımlı kullanmak kaydıyla bu yılı sorunsuz aşabiliriz” dedi.
‘YERALTI SULARINDA SIKINTI DEVAM EDİYOR’
Yeraltı su kaynaklarının istenilen seviyede olmadığını ifade eden Orta, düşen yağışların toprağa sızarak yeraltı suyunu oluşturmasının zaman aldığını hatırlattı. Trakya’da hala yüzde 80-90 bandında kuyu suyu kullanıldığını belirten Orta, “Yeraltı su kaynaklarımızın depolanmasında sıkıntı var. Hem tarımsalda hem sanayide hem içme ve kullanma suyunda maalesef yağışların fazla olmasına rağmen rezerv toparlayamadık.
Çünkü beslenmesinden çok daha fazla tükettiğimizden dolayı yeraltı su kaynaklarında sıkıntı var. Eğer ciddi değişiklikler, yasal düzenlemeler ve etik değerlerde değişimler yaratmazsak suyun toplanması mümkün olmuyor. Halbuki yeraltı suları hepimizin bildiği gibi gelişmiş ülkelerde özellikle devletlerin, milletlerin kendinden sonraki nesiller için sakladığı en büyük doğal miraslardan bir tanesidir. ‘Hiç kullanmayalım’ demiyoruz.
Beslendiği kadar doğru ve bilinçli bir şekilde kullanılmalı. Örneğin: Siz ayda 50 lira kazanıyorsanız 50 lira harcamalısınız değil mi?50 lira kazanırken 100 lira harcarsanız ne olur? Borçlanmaya doğru gidersiniz. Yeraltı sularında da aynı mesele; 50 birim besleniyorsak 50 birim çekelim, bunu kullanalım ve o miktarı sürekli sabit tutalım. Ama biz de bu durum yok ve yeraltı sularına sıkıntı devam ediyor” dedi.
‘ÇİFTÇİNİN YÜZÜ GÜLÜYOR’
Prof. Dr. Halim Orta, son yağışlarla birlikte çiftçinin sıkıntısının ve kuraklık korkusunun geçtiğini belirterek, “Ülkemizde yağışlara bağlı kışlık ekim başlayacak. Önümüzde de nisan ekimleri yapılacak. Yazlık ekimlerde de su rezervuarın dolu olması çok önemli. Meteoroloji’ye göre bugün yarın bir yağış bekliyoruz. 10 Şubat’tan sonra da Rusya üzerinde oluşan bir soğuk hava kütlesinin inmesi muhtemel olan güzergahlardan bir tanesi de ülkemiz.
Eğer direkt iniş yaparsa, ülkemize inecek ve kuvvetli bir kış beklentisi var. Ama Batı Avrupa’ya veya Azerbaycan tarafına da inebilir. Eğer ülkeye inerse burada da bir soğuk olacak. Soğuk hava kışlık ekimler için gerekli. Umudumuz doğa koşullarının yeterli kar ve yağışı yaratmasıdır. Çok ihtiyaç var. Kuraklık tehlikesinin tamamen kalkması lazım” ifadelerini kullandı.
