Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi (ÇOMÜ) Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Adnan Ayaz, iklim değişikliği nedeniyle balık üreme sezonlarında kaymalar yaşandığına dikkat çekip, “Buna göre balıkta türe özel bazı av kısıtlamaları, yasakların getirilmesinin doğru olacağını düşünüyorum” dedi.
Çanakkale Boğazı’nda ve uluslararası sularda gırgır, trol ve çevirme ağlarına 1 Eylül itibarıyla av sezonu başlıyor. Ancak iklim değişimi nedeniyle deniz suyu sıcaklığındaki değişiklikler balıkların üreme sezonunda da değişikliklere neden oldu.
ÇOMÜ Deniz Bilimleri ve Teknolojisi Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Adnan Ayaz, iklim değişikliği nedeniyle balık üreme sezonlarında kaymalar olduğunu söyledi. Prof. Dr. Ayaz, sürdürülebilir balıkçılık için balık stoklarına göre türlere özel yasakların getirilmesinin doğru olacağını kaydetti.
‘SU SICAKLIĞINA BAĞLI OLARAK OLUYOR’
Prof. Dr. Adnan Ayaz, bazı balıkların eylül ayında üremesi bittiğini vurgulayıp, “Özellikle hamsinin geçtiğimiz sezon içerisinde aralık ayında Çanakkale Boğazı’nda yumurtalarına rastladık. Dolayısıyla bir kayma mevcut. Bu su sıcaklığına bağlı olarak oluyor. Ancak bazı balıklar da ağustos ayının 15’inden sonra göç yoluna girmeye başlıyor. Kimi arkadaşlar av yasağı için ‘1 Ekim’ diyor. Kimi arkadaşlar ‘1 Kasım’a bile kayabilir’ diyor. Kimi arkadaşlar, ‘Erkene çekilsin avlamamız gereken kadar avlayamıyoruz’ diyor. Şöyle olabilir; 1 Eylül’de av sezonu yerinde durabilir ama bazı balıklarda balığa özel yasaklar getirilebilir” diye konuştu.
‘TÜRKİYE’DE SARDALYA DA KALMADI’
Sardalya stoklarında ciddi azalmalar gözlendiğini söyleyen Prof. Dr. Ayaz, “Sardalya bizim kanayan yaramız. Sardalya konusu önemli. Herkes hamsiye kitleniyor ama Türkiye’de sardalya da kalmadı. Ege Denizi’nde oldukça stoku azaldı. Geçtiğimiz yıllarda büyük sıkıntılar yaşandı. Sardalya aralık ayının 15’inde havyar dökmeye başlıyor. Şubat’ın 15’ine kadar en yoğun dönemi, 2 aylık bir dönemde havyar döküyor. Sardalyaya 2 aylık bir av yasağı gelebilir. Bu sefer de gırgır teknelerinin av sezonu kısalacağından belki gözden geçirip 1 Ağustos’a ya da 15 Ağustos’a kadar sardalya için sadece bir serbestlik uygulanabilir. Bu konuda çok hassas dengeler var. Küçük balıkçılarımız da sonuçta uzatma ağlarıyla sardalya avlıyor. Onlara da zarar vermemek için başka şeyler olabilir” ifadelerini kullandı.
‘KADEMELİ BİR YASAK GETİRİLEBİLİR’
Türkiye genelinde 4 yıldır alamana ağlarıyla ilgili yasaklar olduğunu söyleyen Prof. Dr. Ayaz, “Türkiye genelinde 15 Nisan ile 15 Mayıs tarihleri arasında alamana ağlarına yasak uygulanıyor. Ama tam buradan lüfer geçerken bizim Kuzey Ege, Çanakkale bölgesi, hatta Şarköy kadar olan balıkçılar av yapamıyorlar. Ama lüferin üreme sezonu mayıs-haziran aylarında olduğu için bu sefer de esas üreme sezonundayken İstanbul bölgesi ve Batı Karadeniz bölgesi lüferi av yapıyor. O zaman kademeli bir yasak getirilebilir buna. Balıkçılık yönetimi adil bir yöntem.
O zaman 15 Mayıs ile 15 Haziran tarihleri arasında da o bölgede bir yasak yapılabilir. Amaç lüferi korumaksa pek çok çözüm getirilecek şeyler var. Av sezonu tamam 1 Eylül’de genel açılabilir. Ama bazı şeyleri kaydırmak suretiyle türlere özel yasaklar getirebilir. Arkadaşlarımız pek çok çalışma yapıyor. Larvaların durumuna bakıyor. Stokların üreme zamanı, üreme periyodu bunlar sürekli izlenmesi, takip edilmesi gerekiyor. Buna göre sezondan çok türe özel bazı av kısıtlama yasaklarının getirilmesinin doğru olacağını düşünüyorum” dedi.
