Dünyada sadece Van Gölü’nün tuzlu ve sodalı suyunda yaşayabilen nesli koruma altındaki inci kefalinde, üreme dönemi nedeniyle 15 Nisan- 15 Temmuz tarihleri arası uygulanan av yasağı öncesi, balıkçılar son kez ağlarını attı.
Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, üreme göçüne en büyük engelin kaçak avcılık olduğunu belirterek, “Fakat bu sefer maalesef kaçak avcılığa ek olarak kuraklığa bağlı olarak ortaya çıkan akarsu debilerinin düşüklüğü ortaya çıktı. Çünkü geçen yıllara oranla şu anda Van Gölü’ne dökülen akarsu debilerinde çok ciddi bir düşüş olduğunu görüyoruz” diye konuştu.
Bölgenin önemli değerlerinden olan ve Alaska’daki somon balıkları gibi akıntının tersine yüzerek derelere akın eden inci kefali için av yasağı başlıyor. Van Gölü Havzası’nda yaklaşık 20 bin kişinin ekmek kapısı olan inci kefalleri için balıkçılar son kes ağlarını çekti ve 90 gün boyunca Van Gölü’nde inci kefali avlayamayacak.
Balıklar da bu süre içinde üremek için gölün tuzlu ve sodalı sularından çıkıp tatlı sulara gidecek. Üreme göçü sırasında bölge turizmini de büyük katkı sağlayan inci kefalleri akarsulardaki yolculukları sırasında boylarını aşan engelleri adeta uçarcasına aşıp, görsel şölen sunuyor. Göçün izlendiği Erciş ilçesindeki Deliçay bölgesinde her yıl İnci kefali Festivali düzenleniyor.
ÜREME GÖÇÜ BAŞLIYOR
Van YYÜ Su Ürünleri Fakültesi Dr. Öğretim Üyesi Mustafa Akkuş, balıkçıların artık son kez ağlarını Van Gölü’ne attığını ve 15 Nisan itibarıyla inci kefali için av yasağının başladığını söyledi. Dr. Akkuş, “Bu tarihten itibaren Van Gölü’ndeki inci kefalleri sürüler halinde üremek için Van Gölü’ne dökülen akarsulara üreme göçü gerçekleştiriyor. Toplam 90 gün boyunca süren bu göç, Van Gölü’ndeki inci kefallerinin varlığını sürdürmesindeki yegane etkeni oluşturuyor.
Çünkü derede üremesini gerçekleştiren balıklar tekrardan göle geri dönüyorlar. Ve bıraktığı yumurtalardan çıkan yavrularda annelerinin yolunu izleyerek Van Gölü’ne geri geliyor. Gölden 20 bine yakın insan balıkçılıkla geçimini sağlıyor. Böyle büyük bir gelir kapısının sürdürülebilirliği üreme dönemindeki göç başarısına bağlı” dedi.
ÜREME GÖÇÜNE YENİ ENGEL “KURAKLIK”
Her yıl kaçak avcılığın üreme göçündeki en büyük engel olduğunu belirten Dr. Akkuş, “Kaçak avcılık üreme göçündeki en büyük engel olarak çıkıyordu. Ama bu sefer maalesef kaçak avcılığa ek olarak, kuraklığa bağlı olarak ortaya çıkan akarsu debilerinin düşüklüğü. Çünkü geçen yıllara oranla şu anda Van Gölü’ne dökülen akarsu debilerinde çok ciddi bir düşüş olduğunu görüyoruz. Bu sene kaçak avcılıkla beraber bu durumda maalesef göçü zora sokacak etkenlerden birisi” dedi.
GÖÇ NÖBETİ SÜRECEK
Her yıl olduğu gibi bu yılda kaçak avcılığın önlenmesi için çalışmalarını süreceğini anlatan Dr. Akkuş, “Yine bu yılda geçen yılda olduğu gibi kaçak avcılığın önlenmesi için jandarma yine dere boylarında nöbet tutacak. Polis ve zabıta ekipleri ise şehir merkezlerinde kaçak avcılığın önlenmesine yönelik faaliyet yürütecek. Geçen yıllardan farklı olarak bu yıl üzerinde daha çok yoğunlaşacağımız konu Van ve ilçelerindeki inci kefalinin satışının engellenmesi.
İnci kefali av yasakları Van ve ilçelerinde, Bitlis ve ilçelerinde sıkı bir şekilde uygulanıyor. Fakat hemen Van’ın dışına çıktığımız zaman Ağrı ve ilçelerinde özellikle aynı sıklıkla uygulandığını söylemek mümkün değil. Dolayısıyla bu sene en büyük odaklanacağımız mesele bu bölgelerde de üreme döneminde inci kefali satışının engellenmesi” diye konuştu.
