Türkiye’de yalnızca Artvin’in Murgul ilçesinde doğal olarak yetişen ve nesli tehlike altında bulunan endemik ‘dağ gülü’ (Rhodothamnus sessilifolius), 2 bin 350 rakımlı Tiryal Dağı’nda çiçek açtı.
Artvin Çoruh Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Aydın Tüfekçioğlu, “Tamamen bodur orman gülü diyebileceğimiz, dünyada sadece burada var olan ve nesli tehlike altında bir türümüz bu. Gayet güzel bireylerini görüntüledik, çok memnun olduk ancak bu eşsiz miras için herkesin farkındalık kazanmasını istiyoruz” dedi. Prof. Dr. Tüfekçioğlu ayrıca bitkinin adının ‘Murgul gülü’ olarak değiştirilmesini önerdi.
Türkiye’de 1957 yılında İngiliz botanikçi Dr. Peter Davis ve ekibi tarafından bilim dünyasına tanıtılan ve bitki türlerinin (floranın) coğrafi dağılımını haritalandırmak ve sınıflandırmak için botanikçilerin kullandığı özel bir haritalama yöntemi olan Davis kareleme sistemine göre dünyada sadece Artvin’in Murgul ilçesinde, 2 bin 150 ile 2 bin 400 metre rakımlar arasındaki nemli ve magmatik kayalık çıkıntılarda yetişen endemik dağ gülü, Tiryal Dağı’nın yüksek kesimlerinde çiçek açtı. Çiçek yapısı bakımından orman gülüne büyük benzerlik gösteren ancak tamamen odunsu ve bodur yapıda olan bitki, pembe tonlarıyla doğada görsel şölen sunmaya başladı.
Doğada yaklaşık 2 bin bireyi kaldığı tahmin edilen bitki, yaklaşık bir ay çiçekli kalıyor. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü tarafından hazırlanan Tür Eylem Planı kapsamında bitki için izleme, envanter ve koruma faaliyetleri titizlikle sürdürülüyor.
Eşsiz Miras İçin Herkesin Farkındalık Kazanmasını İstiyoruz
Bitkiyi yerinde incelemek üzere Tiryal Dağı’na tırmanan Artvin Çoruh Üniversitesi Orman Fakültesi Toprak Bilimi ve Ekoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Aydın Tüfekçioğlu, türün mutlak suretle korunması gerektiğini vurguladı. Zorlu hava ve yol koşullarına rağmen 2 bin 350 rakıma ulaştıklarını belirten Prof. Dr. Tüfekçioğlu, “Daha önce ülkemiz florasını çalışan Dr. Davis ve ekibi tarafından o günün imkanlarıyla, katırlarla buraya çıkılarak bu tür tespit edilmişti. Daha sonra uzun bir süre bulamadık. Son 15-20 yıldır yerini yeniden tespit ettik ve koruma çalışmaları başlattık. Tamamen bodur orman gülü diyebileceğimiz, dünyada sadece burada var olan ve nesli tehlike altında bir türümüz bu. Gayet güzel bireylerini görüntüledik, çok memnun olduk ancak bu eşsiz miras için herkesin farkındalık kazanmasını istiyoruz” dedi.
Adının Murgul Gülü Olarak Değiştirilmesini Öneriyoruz
Türün lokal endemik yapısına dikkat çeken ve isminin değişmesi gerektiğini söyleyen Prof. Dr. Tüfekçioğlu, “Bu bitki dünyada sadece Murgul’da yetişiyor. Ancak ‘dağ gülü’ ismi birçok farklı bitki türü için de genel bir tabir olarak kullanılıyor. Dolayısıyla karışıklığı önlemek ve bitkinin anavatanını vurgulamak adına, artık ‘dağ gülü’ değil, bu türün adının ‘Murgul gülü’ olarak değiştirilmesi gerektiğini öneriyoruz” diye konuştu.
