Akdeniz Üniversitesi’nden (AÜ) Prof. Dr. Ayşe Muhammetoğlu, Antalya’nın su kaynaklarında iklim değişikliğine bağlı yüzde 20-30 oranında azalma yaşandığını belirtti.
AÜ Çevre Mühendisliği Bölümü’nden Prof. Dr. Ayşe Muhammetoğlu, Antalya’nın su kaynaklarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Antalya’nın hem tarım hem turizm hem de sanayi sektörlerinin su talebi açısından yüksek bir baskı altında olduğunu söyleyen Prof. Dr. Muhammetoğlu, “Antalya, Türkiye’nin su havzaları açısından zengin illerinden biri gibi görünse de iklim değişikliğine bağlı sıcaklık artışları, buharlaşma ve yağış azalması nedeniyle su yönetimi giderek zorlaşıyor” dedi.
Kentteki mevcut su kaynaklarının büyük bölümünün yer altı sularından sağlandığını belirten Prof. Dr. Muhammetoğlu, “Yer altı suyunu besleyen hidrolojik döngü yağış ve kar erimesine bağlı. Yağışlar azaldıkça yer altı suyu seviyesi düşüyor, bu da yeni kuyuların açılmasını gerektiriyor. Arz-talep dengesizliği nedeniyle ciddi risklerle karşı karşıyayız” diye konuştu.
TARIMDA SU KULLANIMI YÜZDE 75’İN ÜZERİNDE
Antalya’da suyun en fazla tarımda kullanıldığını vurgulayan Prof. Dr. Muhammetoğlu, “Antalya’daki suyun yaklaşık yüzde 75’i tarıma gidiyor. Tarımsal su kullanımının verimli hale getirilmesi gerekiyor, çünkü gıda güvenliğini doğrudan etkileyen bir konu. Ürün deseni belirlenirken su varlığı göz ardı edilmemeli. Çiftçilerimiz bazen toprağı veya bölge iklimini değil, getiriyi önceliklendiriyor. Bu durum su kaynaklarına baskı oluşturuyor. Tarımsal sulamada verimlilik artırılmalı, ürün seçimi su kaynaklarına göre yapılmalı” ifadelerini kullandı.
Sanayide ise su tasarrufu, geri kazanım ve atıksu yönetimi uygulamalarının önemine dikkati çeken Prof. Dr. Muhammetoğlu, “Kentlerde suyun yaklaşık yüzde 20’si, sanayide ise yüzde 10’u kullanılıyor. Altyapı yenileme çalışmaları ve su kayıplarının azaltılması, tüm şehirlerde hız kesmeden sürdürülmeli” dedi.
TURİZMİN SU TALEBİ YÜKSEK
Turizmin su kaynakları üzerindeki etkisine değinen Prof. Dr. Muhammetoğlu, “Antalya’da suyun yaklaşık yüzde 21’i turizm sektöründe kullanılıyor. Bu ciddi bir rakam. Özellikle 5 yıldızlı otellerin sunduğu yüksek konfor, su talebini artırıyor. Antalya merkezinde kişi başı günlük su tüketimi 123 litre iken, turistik tesislerde bu miktar 600 litreye kadar çıkabiliyor. Yani kentlinin 4 katı kadar su kullanımı söz konusu” diye konuştu.
Yaz aylarında hem nüfus artışı hem turizm yoğunluğu nedeniyle su yönetiminin zorlaştığını vurgulayan Prof. Dr. Muhammetoğlu, “En kırılgan dönemi yaz aylarında yaşıyoruz. Bu nedenle otellerin ve turistik işletmelerin su verimliliği konusunda daha duyarlı olması şart. Gri su uygulamaları, yağmur suyu hasadı, atık suların yeniden kullanımı gibi yöntemler yaygınlaştırılmalı” ifadelerini kullandı.
‘SU KAYNAKLARINDA YÜZDE 30’A VARAN AZALMA VAR’
Antalya’da özellikle kıyı bölgelerde yer altı suyunda aşırı çekime bağlı tuzlanma başladığını belirten Prof. Dr. Muhammetoğlu, “Korkuteli ve Elmalı gibi ilçelerimizde yüzey suyu kaynakları sınırlı. Yeni kuyular açılıyor ancak özellikle kıyı bölgelerimizde yer altı suyu çekimleri arttıkça tuzlanma riski yükseliyor. Bu da suyun kullanılabilirliğini düşürüyor. Tarımda kullanılan suyun sayaç sistemiyle ölçülmesi ve hacim bazlı fiyatlandırılması önemli. Bu sayede hem adil hem tasarruf odaklı bir sistem kurulabilir” dedi.
Türkiye’nin kişi başı yıllık kullanılabilir su miktarının 1300 metreküp civarında olduğunu kaydeden Prof. Dr. Muhammetoğlu, “1000 metreküpün altı su fakiri ülke anlamına geliyor. Aradaki fark az ama hızla kapanıyor. 2030 yılına kadar Türkiye’nin su fakiri konumuna geçme riski var. Antalya’da da su kaynaklarında yüzde 20-30 oranında azalma yaşanıyor” diye konuştu.
‘HERKES SORUMLU’
Su yönetiminin sadece kurumların değil, bireylerin de sorumluluğunda olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Ayşe Muhammetoğlu, “Hepimiz bu sürecin parçasıyız. Sanayide, tarımda, turizmde ve bireysel yaşamda suyu verimli kullanmak zorundayız. Şebeke kayıplarının azaltılması, tarımda verimliliğin artırılması, kaynak çeşitlendirmesi ve tasarruf bilincinin güçlendirilmesi artık bir zorunluluk” dedi.
