Rusya Federasyonu Ombudsmanı Tatiana Moskalkova ve Ukrayna Ombudsmanı Dmytro Lubinets, Kamu Denetçiliği Kurumu’nca düzenlenen ’21’inci Yüzyılda İnsan Haklarının Geleceği’ konulu uluslararası konferansın ‘Savaş, Çatışma ve Göç Ortamlarında İnsan Hakları Sorunları’ oturumunda konuştu.
Ombudsman Lubinets, Ukraynalıların canları ile bedel ödediğini belirterek, “Burası sıcak, aydınlık, huzurlu; benim ülkemde şu dakika biliyorum ki bazıları ölüyor.
Bize karşı açılmış bir savaş var. Bunlar bizim ödediğimiz bedel. Ukrayna yaşamı ile bu bedeli ödüyor hatta bütün dünya yeni yılı kutlarken o akşam Ukrayna’da biz bomba sesleri duyduk, Rus füzeleri düştü. Bugünlerde yüzde 50’den fazla elektrik altyapısı imha edildi. Benim evimde sadece sabah 2 saat elektriğim oluyor ve akşam 2 saat, o kadar. Elektrik olmazsa o zaman merkezi ısıtma olmuyor, su olmuyor. Benim sözlerim size biraz uzak gelebilir; ama ben sizi ülkemin dostları olarak görüyorum. Savaşın başlaması ile neredeyse 450 bin Ukraynalı Türkiye’de. Bunların arasında 80 bin çocuk var. 1600 çocuk yetim” dedi.
‘KADIN VE ÇOCUKLAR CİNSEL SUÇA MARUZ KALDI’
Ukrayna Ombudsmanı Lubinets, desteği için Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a teşekkür ederek, “Ben Sayın Cumhurbaşkanı Erdoğan’a tahıl koridoru için teşekkür etmek istiyorum. Bir ülke var ki savaş zamanlarında başka bir ülkeye yardımcı olmaya çalışıyor, işte biz bunu Türkiye ile birlikte yapıyoruz. 8 aylık savaş sırasında ülkeye 16 binden fazla füze isabet etti. Bazı şehirlerimiz tamamen yıkılmış durumda. Rus işgali başlamasından bu yana biz 1646 Ukraynalıyı geri getirebildik.
Geri döndüklerindeki koşullarını, durumlarını gördük. Ben bu kişilerin hepsiyle birer birer konuştum. Hepsinden çok kötü koşullarda yaşadıklarını duydum. Ben size sadece bir şey daha söylemek istiyorum. Bu da toplumsal cinsiyete dayalı suçlar ile ilgili. 4 ile 85 yaş arası kadın ve çocuklar kurban, Rus askerleri tarafından cinsel suça maruz kaldılar. Bu bilgiler resmi rakamlara geçmiş bilgiler. BM misyon raporlarına bunlar girmiş durumda. Bu savaş, 2014’te aslında Kırım’da başladı ve biliyorum ki bu savaş yine Kırım’da bitecek. Ukrayna’yı desteklemek insan haklarını desteklemektir” diye konuştu.
RUSYA OMBUDSMANI MOSKALKOVA: 8 BİN 800 SİVİL HAYATINI KAYBETTİ
Rusya Federasyonu Ombudsmanı Moskalkova ise Luhansk ve Donetsk’te 8 bin 800 sivilin hayatını kaybettiğini kaydederek, “Bazı konular göz ardı edildi. 8 yıl önce Kırım aynı enerji kuşatmasına tabi tutuldu, insanlar normal yaşam süremez hale geldi. Luhansk ve Donetsk’te soykırım başladı, kadınlara sosyal haklar verilmez oldu. Ukrayna silahlı kuvvetlerinin bombalamaları ile 7 bin 710 kişi hayatını kaybetti, 16 bin kişi yaralandı. Odessa kentinde canlı canlı Naziler tarafından insanlar öldürüldü yakıldı, bundan kimse bahsetmiyor.
Burada insanlara Rusya’ya başvurdu, ‘Yardım edin’ dedi. Bu yıllar zarfında 52 bin konut yıkıldı. Bunlarla ilgili olarak Rusya, Donetsk ve Luhansk’ta bulunan insanların yardım taleplerini kabul etti. Bu bölgelere roket saldırılarının yapılmasının önüne geçilmesi için çaba harcadı. NATO ülkeleri gün geçtikçe daha fazla uzak menzilli silahları Ukrayna tarafına vermeye başladı. Şubat 22’den bu yana bombalama nedeni ve ABD’nin verdiği silahlar ile 8 bin 800 sivil vatandaş hayatını kaybetti. 6 bin 500 kişi yaralandı. Donetsk’te çocuk mezarlığı var. Orayı ‘Melekler Sokağı’ olarak adlandırdık” dedi.
‘NEFRETİ COŞTURMAYIN’
Moskalkova, ülkelerin ombudsmanlarına seslenerek, “Ombudsmanlar olarak öyle mekanizmalar kurmalıyız ki insanlara katkı sağlayalım. Sayın Malkoç sayesinde birçok şeyi başardık, iletişim için mekanizma kurduk. Ombudsman olarak ilk andan bu yana kesintisiz bağlantımız var, acil başvuruları değerlendiriyoruz, yardım başvurularını kabul ediyoruz, hastaneye gönderilmesi gerekenlere yardımcı oluyoruz. Bu zaman zarfında bizler bütün sivil denizcilerin Rusya’ya iadesini sağladık. Burada bizim denizcileri ziyaret etmek için grup oluşturduk.
Ukraynalı yaralı ve esirleri ziyaret ettik, gerçek durumlarını yansıtmak için çaba sarf etik. Bizim esirlerimize benzersiz işkenceler yapıldı. Bütün ombudsmanlara sesleniyorum; nefreti coşturmayın, bir araya gelin ve yardım edebilmek için ne gerekiyorsa onları yapalım. Lubinets, konuşmasını bitirirken, ‘Bu savaş 2014’te aslında Kırım’da başladı ve biliyorum ki ben bu savaş yine Kırım’da bitecek’ dedi. Her şey dostlukla başladı ve dünyamız; barış halinde yaşadığımızda, sevgi ile yaşadığımızda var olacaktır” diye konuştu.
