Anadolu’nun havuzlu ilk Türk hamamı unutulmaya yüz tuttu!
Birçok ünlü düşünürün uğrak noktası üç asırlık Ilgın Kaplıcası Konya’nın Ilgın ilçesinde bulunan, suyu oldukça şifalı olan, zamanında kadim medeniyetlere evi sahipliği yapan, kökeni yaklaşık olarak 300 yıl öncesine dayanan ve tarihi Selçuklular zamanına dayanan, yapım tarihi tam bilinmeyen Ilgın Kaplıcaları gerektiği ilgiyi göremiyor.
Bu tarihi kaplıcalar zamanında birçok ünlü düşünürü ve alimi ağırlamıştır. Evliya Çelebi Seyahatnamesinde Ilgın kaplıcalarından ve şifalı özelliklerinden bahsetmiş, Nikris gibi zor bir hastalığa tutulan 1. Aleaddin Keykubat’ın Ilgın kaplıcasında şifa bulduğunu yazmış, ünlü düşünür Mevlana Celaleddin ise hem sağlık imkanlarından faydalanmak hem de pazarı sebebiyle buraya gelen insanlarla sohbet etmek fikir alışverişinde bulunmak ve ayrıca ailesiyle ve dostlarıyla istişarelerde bulunmak için Ilgın Kaplıcalarında konaklamıştır. Kaplıca ilçeye adını veriyor. Kökeni ılık su anlamına gelen Abı-ı Germ’den adını almıştır ve ismi evirilerek bugünkü halini yani Ilgın ismini almıştır.
Sultan 1. Alaeddin Keykubad’ın zamanında aslan başlı iki mermer oluktan su akıtılan bir havuzun, bir sıcaklığın bulunduğu kubbeli camegah yapılarak hamam halini almıştır. Ilgın Kaplıcaları günümüzdeki haline gelmeden önce birçok kez yıkılmış ve restore edilmiştir. Bunlardan biri de 1267 depremler ve savaşlarla yıkılan, hasar gören hamamı Sultan 3. Gıyaseddin Keyhüsrev zamanında Sahip Ata, Fahrettin Ali tarafından Mimar Kaluyan el- Konevi’ye restore ettirilmiştir. Ilgın Kaplıcaları ayrıca erkek ve kadın bölümleri olmak üzere iki farklı şekilde inşa edilmiştir.
Kadınlar bölümün giriş kapısı üzerinde iki dilimle kemer dikkat çeker. Kemer içindeki kitabeler celi sülüs hatlı ve 666/1267 tarihlidir. Ayrıca Ilgın Kaplıcaları tarihinde birçok ünlü düşünüre, alime şifa dağıtıp buluşma noktası olmaya devam etmiştir. Ilgın Kaplıcaları Osmanlı döneminde Sulan Abdülmecid zamanında, Hicri 1256 ve miladi 1840 yılında Ilgın halkından ve Türkmen Beylerinden Hacı Numan Efendi tarafından tekrar tamir edilerek son halini almış ve günümüze bu haliyle gelmiştir. Şifası ve faydası saymakla bitmiyor. Kaplıca suyunun özellikleri ve faydaları oldukça fazladır.
Suyun sıcaklığı 42 derecedir ve pH değeri 7,15 ve suyun içeriğinde potasyum, sodyum, amonyum, kalsiyum , magnezyum, demir, alüminyum, demir, klorür, nitrat, sülfat ve hidrokarbonat bulunmaktadır. Toplam mineralizasyonu ise 943.13 mg/l’dir. Başta romatizma ve nörolojik hastalıklar olmak üzere birçok hastalığın tedavisinde kullanılmaktadır. Ilgın Kaplıcasını diğer kaplıcalardan ayıran bir diğer özellik ise Anadolu’nun ilk havuzlu Türk hamamıdır. Anadolu Hamamları içerisinde Ilgın Kaplıcası’nın gerek tarihi, mimari ve gerekse tıp tarihi, sağlık açısından büyük bir önemi vardır fakat Afyon, Ankara, Denizli gibi illerin kaplıcaları arasında oldukça gölgede kalmıştır.
Ilgın Kaplıcaları beklediği ilgiyi göremiyor Ilgın Belediye Başkanı Yalçın Ertaş, kaplıcaların her geçen gün yerli ve yabancı turist kapasitesini arttırdığını ve 2023 yılı itibariyle 485 bin misafiri konuk ettiğini söylese de kaplıcalarıyla ünlü Afyonkarahisar, Denizli ve Ankara gibi illerin gölgesinde kaldı. Selçuklular zamanından kalan ve yaklaşık 300 yıldır ayakta kalmayı başaran şifalı sularıyla tarihi Ilgın Kaplıcaları ziyaretçilerini bekliyor.
