Jeoloji Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Koray Çetin Önalan, İzmir’de 2009’dan bu yana en şiddetli yağışların görüldüğünü, önümüzdeki birkaç ay boyunca heyelan tehlikesinin süreceğini söyledi.
İzmir’de son haftalarda ortalamaların üzerinde kaydedilen sağanak, heyelan tehlikesini gündeme getirdi. Geçen hafta sonu Menemen ilçesinde meydana gelen heyelan, yağış rejiminin zemin üzerindeki yıkıcı etkisini bir kez daha gözler önüne serdi. Jeoloji Mühendisleri Odası İzmir Şubesi Yönetim Kurulu Başkanı Koray Çetin Önalan, heyelana yamaç eğimi, yağışlar ve jeolojik koşulların neden olduğunu belirtip, “Bunların 3’ü bir araya geldiği zaman, heyelan olağan hale geliyor. Bir de lokal olarak bitki örtüsünün yok olduğu, orman yangınlarının olduğu bölgeler heyelanlarda tetikleyici rol oynuyor” dedi.
‘ÖNÜMÜZDEKİ BİRKAÇ AY HEYELAN TEHLİKESİYLE KARŞI KARŞIYA KALACAĞIZ’
Yağışlı mevsimle birlikte heyelan ve su baskınlarının yaşanabileceğini öngördüklerini belirten Önalan, “Bu müneccimlik değil, şehirleşmenin getirmiş olduğu faturaları ödüyoruz. Sadece Menemen’de değil, Ege Bölgesi’nin kıyı kentlerinde heyelanlar ne yazık ki yaşanıyor. Plansız kentleşme, yamaçlarda kontrolsüz kazılar ve bina yapılmadan önce gerekli tedbirleri almamak heyelanları tetikliyor. İzmir’de 2009’dan bu yana en kuvvetli yağışları alıyoruz. Bu yağışlar da devam edecek gibi görünüyor. Dolayısıyla önümüzdeki birkaç ay boyunca heyelan tehlikesiyle karşı karşıya kalacağız” diye konuştu.
‘YAMAÇ EĞİMİ OLAN YERLERDE KONTROLSÜZ KAZILARDAN KAÇINILMALI’
Kentleri planlarken özellikle yamaçlarda yapıları inşa ederken gerekli tedbirlerin alınması gerektiğini dile getiren Önalan, yamaç eğiminin fazla olduğu yerlerde kontrolsüz toplu kazılardan kaçınmak gerektiğini söyledi. Yamaç alanlara bina yapılırken jeolojik, jeoteknik ve mikro bölgeleme etüt raporlarının incelenmesi gerektiğini belirten Önalan, “Raporlama olmaması, en büyük sorun. Öncelikle yapılması gereken; Türkiye genelinde imar planlarına esas jeolojik, jeoteknik ve mikro bölgeleme etütlerini kısa süre içerisinde tamamlamak. Etütler tamamlandıktan sonra önlem alınması gereken alanlar olarak ayrılacak. Türkiye heyelan envanter haritasında heyelan olan yerler potansiyel veya aktif heyelan bölgeleri olarak imara kapatılacak” dedi. Önalan, “Yamaç kazılarını yaparken kontrollü yapmak, drenaj tedbirlerini uygulamak zorundayız. İstinat duvarlarıyla desteklemeliyiz ama bunların hepsini sondajlı çalışmalara dayalı yapılmalı. Bunlar yapılmadığı takdirde heyelanlarla karşılaşacağız” diye konuştu.
‘İZMİR’DE YAMAÇ EĞİMİNİN FAZLA OLDUĞU YERLERDE, HEYELAN TEHLİKESİ VAR’
Türkiye’de heyelan envanter haritasında geçmiş dönemlerde heyelan olan yerlerin işaretli olduğunu vurgulayan Önalan, “İzmir’de yamaç eğiminin fazla olduğu yerlerde, heyelan tehlikesi var. İzmir heyelanlarla bugün karşılaşmış değil. Geçmişte Narlıdere, Uzundere, Kadifekale’de heyelanlar meydana geldi. Geçmişte Kadifekale heyelanların ardından afete maruz bölge ilan edildi ve kapatıldı. Yağış rejiminin de olağanın dışına çıktığı zamanlarda jeolojik koşullara bağlı olarak İzmir’in özellikle yamaç eğimlerinin fazla olduğu yerler, heyelana karşı tedbir alınması gereken yerler” dedi.
‘HEYELANLAR DEPREMLERDE DE TETİKLENİR’
Önalan, “Bir bölgede heyelan meydana gelmişse, o bölge afete maruz bölge ilan edilir ve bölgede imar yasaklanır. Gerekli çalışmalar yapılır, bütün tedbirler alınır, afete maruz bölge durumundan çıkarılır ve bu teknik raporlarla kanıtlanırsa, stabilite sorunlu alanlar olarak tekrar imara açılabilir. Teknik çalışmalar sonunda hiçbir önlem alınamıyorsa afete maruz bölge olarak kalır. Bir yerde geçmiş dönemlerde heyelan meydana gelmişse, orası potansiyel bir aktif heyelan alanıdır. Zaman geçtikçe oranın üzerine bina yapılması sakıncalıdır. Heyelanı tetikleyen başka bir şey de sismik aktivitelerdir. Heyelanlar depremlerle de tetiklenir. Dolayısıyla bir bölgede heyelan meydana gelmişse artık o bölgenin dikkatle incelenmesi, gerekli çalışmaların yapılması gerekir” diye konuştu.
