İstanbul’da, işletmeciler; motokuryelerin mobil uygulamalarda ‘esnaf kuryelik’ adını verdikleri sistemle kuryelik yaptıkları, işletmeleri tercih etmediklerini ve bu nedenle personel sıkıntısı yaşadıklarını belirtirken, motokuryeler ise, maaş farkı ve çalışma saatlerinin bu duruma sebep olduğunu aktardı.
İstanbul’da bulunan birçok restoran, kafe ve büfenin camlarında son dönemde artan motokurye iş ilanları dikkat çekti. Restoran ve büfe işletmecileri, motokuryelerin çeşitli alışveriş, yemek ve kargo sektörüne dair mobil uygulamalarda ‘esnaf kurye‘ adını verdikleri sisteme geçiş yaptıkları için personel sıkıntısı yaşandığını belirtti.
Motokuryeler ise, restoran ve uygulamalar arasındaki maaş ve kazanç farkı ve çalışma saatlerinin esnekliği sebebiyle işletmelere bağlı çalışmak yerine uygulamaların tercih edildiğini ifade etti. 20 yıldır motokuryelik de yapan Motorcular Birlik Beraberlik Yardımlaşma Derneği Başkanı Fahrettin Dündar ise kuryeler arasında uygulamalara geçişin son zamanlarda arttığını ifade ederek konu hakkında açıklamalarda bulundu.
“30-35 BİN LİRA MAAŞ VERİYORUZ YİNE DE BULAMIYORUZ”
Rami’de restoran işletmeciliği yapan ve uzun süredir personel aradığını ifade eden Hayrettin Güngör, “Motokurye sıkıntısı var 2023 yılında, sene içerisinde sürekli arayıştayız. Ortalama 30-35 bin lira maaş veriyoruz yine de bulamıyoruz. İş değiştirme var; pandemiden sonra çıkan uygulamalar var, onlara gidenler, maaş beğenmeyenler var. Sigorta, maaşlar her şeyi veriyoruz ama yine de bulamıyoruz.” ifadelerini kullandı.
“MAAŞLAR YÜKSEK OLSA KURYE RESTORANI TERCİH EDER”
Bir mobil uygulamada kuryelik yapan Oğuz Özcan, “Doğruyu söylemek gerekirse konu maaşlar. Maaşlar az olduğu için restoranlar kurye bulamıyorlar. 30 bin lira maaş veriyor ama haftada 1 gün izin yapıyorsun. 12 saat tam zamanlı çalışıyorsun.
Ben de 12 saat çalışıyorum ama uygulamada 50-60 bin lira kazanıyorum. Bu yüzden kuryeler uygulamayı tercih ediyor, restoranlar kurye bulamıyor. Maaşlar yüksek olsa, kuryeler restoranları tercih ederler, sabit lokasyon oldukları için. Aşırı derecede kurye olan var, en çok da uygulama kullanan kurye artışı var.” şeklinde konuştu.
“AYLIK MİNİMUM 35-40 BİN MAKSİMUM 70-80 BİN LİRA KAZANIYORUM”
Motokurye Onur Yürük, “Restoranda tabi ki çalışmayız, biz şu anda kendi işimizin patronuyuz. Günlük 1.5-2-2 buçuk bin lira kazanıyorum. Restoranda çalışacağına, belirli saatlerde çalışacağına bu şekilde daha serbestsin ve istediğin kadar kazanıyorsun.” dedi.
Bir başka motokurye ise, “Kuryeler kendi işini yapıyor, kuruyor. Kendi saatinde çalışıyor ve daha iyi kazanıyor. Restoranlarla aradaki fark 10-15 bin lira. Ben uygulamada esnaf kurye olarak çalışıyorum. Aylık minimum 35-40 bin lira kazanıyorum, çok çalışırsam maksimum 70-80 bin liraya çıkar.” şeklinde konuştu.
“RESTORANDA ÇALIŞMAK HER ZAMAN ARTIDIR”
20 yıldır motokuryelik de yapan, Motorcular Birlik Beraberlik Yardımlaşma Derneği Başkanı Fahrettin Dündar, “Böyle bir sıkıntı söz konusu. Bunun sebebi ağırlıkla esnaf kurye çalıştırılması. Süslü ilanlarla 60-70 bin ücret veriyoruz diyerek insanımızı kandırıyorlar. Çoğu insanımız da bu kadar para kazanacaksam kredi çekeyim 100-120 bin liraya motor alayım diyor. İşe başladığı zaman bakıyor ki, vergisidir, benzinidir, motosiklet bakım masraflarını gördüğü ve cebinde 20 bin lira kaldığı zaman, koşulları gördüğü zaman diyor ki sigortalı bir işte çalışsam daha çok kazanacaktım.
Pandemi döneminde e-ticaret ciddi bir yükseliş yaşadı, kurye açığı oldu. Süslü ilanlarla çok kurye işe başlattılar, birçoğu işi bıraktı. Başlayanlar içinde avukat, sağlık personeli, öğretmenler biliyorum. İşin gerçek yüzünü görenler bırakıp kaçtı. Şuan uygulamalara geçiş çok var. Fakat başladıktan bir süre sonra iki üç ay sonra tekrar restoranlara dönmeye çalışıyorlar. Çünkü yağmurda bekleme yeri var, oturacak yeri var. Uygulamada da çalışsa fatura kesmek zorunda, kestiği zaman aynı giderler devam ediyor. Restoranda çalışmak her zaman artıdır, benim önerim her zaman sigortalı çalışmak, esnaf kurye olarak değil. Çünkü, Bağkur’u çoğu ödemiyor.” dedi.
