Hakkari’nin Yüksekova ilçesinde yaklaşık 1,5 asırlık olduğu belirtilen su değirmeni, gelişen teknolojiye rağmen dönmeye devam ediyor.
Yeşiltaş köyünde çağlayan derenin kenarında bulunan ve tamamen su gücüyle çalışan değirmende buğday, mısır ve bulgur öğütülüyor. Ailesinden kalan değirmeni 47 yıldır işleten Hüseyin Kartal (67), dedesinin vasiyeti üzerine sürdürdüğü mesleği yaşatmaya çalışıyor.
Yüksekova ilçe merkezine yaklaşık 50 kilometre uzaklıktaki Yeşiltaş köyünde bulunan değirmen, asırlardır suyun gücüyle dönüyor. Asırlık çınar ağacının gölgesinde bulunan su değirmeninin taşları, yıllardır köylülerin getirdiği buğday, mısır ve bulguru geleneksel yöntemlerle öğütüyor. Değirmen yalnızca Yeşiltaş köylülerine değil, Dağlıca bölgesindeki diğer köylülere de hizmet veriyor. Yaklaşık 1,5 asır önce yapıldığı belirtilen değirmeni ailesinden devralan Hüseyin Kartal, 47 yıldır burada çalışıyor.
Köyümüz İçin Bir Eserdir
Su değirmeninde öğütülen ürünlerin doğallığını koruduğunu belirten Hüseyin Kartal, “Burada bulgur, buğday ve mısır öğütüyoruz. Atalarımızdan bize kaldı. Bunun en büyük özelliği; unu yakmaması ve doğallığını bozmaması. Su ile döndüğü için kepekli unu bozmadan tamamen doğal şekilde öğütüyor. Bu değirmen dededen kalmadır. Dedem çalıştırdı, ondan babama geçti. Babam vefat ettikten sonra amcalarıma geçti. Mesleği amcalarımdan öğrendim. Amcam da vefat ettikten sonra değirmenin başına ben geçtim. Yaklaşık 47 yıldır da ben çalıştırıyorum. Burada mısır, buğday ve bulgur gibi öğütülebilecek her şeyi un haline getiriyoruz. Hakkari bölgesinde bununla birlikte birkaç tane daha vardı. Onlar da bozuldu. Sadece bu kaldı. Bu da bölgemiz ve köyümüz için bir eserdir. İnşallah hep devam eder” dedi.
Aileden Kalan Miras
Değirmende geçmişte daha yoğun üretim yaptıklarını anlatan Kartal, köyde çiftçilik yaptığını ve bunun yanında su değirmenini işlettiğini anlattı. Günümüzde teknolojinin gelişmesi ile geleneksel su değirmenlerinin giderek azaldığını belirten Kartal, şimdi 25-30 teneke un öğüttüklerini ifade etti. Bir tenekenin yaklaşık 15 kilo geldiğini ve öğütülen her tenekeden 1 kilo aldığını anlatan Kartal, değirmenin kendisi için yalnızca bir geçim kaynağı olmadığını, aynı zamanda ailesinden kalan bir miras olduğunu söyledi.
9 Çocuğunu Okuttu
Hüseyin Kartal, değirmeni işletirken bir yandan da çocuklarını büyütüp okuttuğunu belirtti. 5’i erkek 4’ü kız 9 çocuğu olduğunu söyleyen Kartal, çocuklarının tamamını okutmayı başardığını, bir çocuğunun üniversiteyi bitirdiğini, diğerlerinin kent merkezinde çalıştığını dile getirdi. 47 yıldır değirmenin başında olan Kartal, çocuklarının da değirmeni sahiplenerek gelecek kuşaklara aktarmasını istediğini söyledi.
