Muğla’nın Milas ilçesinde Türkiye’nin en büyük eski maden sahalarından biri olan Hüsamlar Rehabilitasyon Sahası’nı doğaya ve tarıma kazandırma projesi kapsamında 11 Kasım Milli Ağaçlandırma Günü’nde 300 yaşındaki zeytin ağacı toprakla buluşturulurken, 100 zeytin fidanı dikildi.
Muğla’nın Milas ilçesinde faaliyet gösteren Yeniköy Kemerköy Enerji, geçen yıl başlattığı 511 hektarlık alandaki rehabilitasyon projesi kapsamında bu yıl 11 Kasım Milli Ağaçlandırma Günü’nde asırlık zeytin ağacı ile genç fidanları buluşturdu. Cumhuriyet tarihinin tek seferde yapılan en büyük rehabilitasyon projesi olduğu belirtilen ‘Hüsamlar Yeniden-Eski Maden Sahası Rehabilitasyonu’ proje kapsamında Milas’ın simgelerinden 300 yaşındaki zeytin ağacı yeni yerine taşınarak toprakla buluşturulurken, 100 yeni zeytin fidanı da dikildi. Bugüne kadar bölgede yaklaşık 250 bin fidan toprakla buluştu. Rehabilite edilen alanlarda zeytin, kızılçam, defne, keçiboynuzu ve lavanta gibi yerel türler yeniden hayat buldu. Rehabilitasyon sahasının 15 yıl içinde madencilik faaliyetinin izlerinin silindiği, yürüyüş ve mesire alanlarının da bulunduğu bir doğa alanına dönüşeceği belirtildi. Bu kapsamda Yeniköy Kemerköy Enerji’nin düzenlediği etkinliğe Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG) Genel Müdürü Arslan Narin, Türkiye Tabiatını Koruma Derneği (TTKD) Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. İlhami Kızıroğlu, Ankara Üniversitesi Gıda Güvenliği Enstitüsü yetkilileri, yerel yöneticiler katıldı.
TAŞINAN ZEYTİN AĞAÇLARI HASAT EDİLDİ
Maden sahasından bilimsel yöntemlerle yeni yerlerine taşınan zeytin ağaçları taşımadan 1,5 ay sonra hasat edildi. Ağaçların yeni kök salma süreci devam ederken, zeytinlerin olgunlaştığı ve zarar görmeden toplanabildiği tespit edildi. Zeytin taşıma uygulaması, Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mücahit Taha Özkaya liderliğinde yürütüldü. Her bir ağacın GPS koordinatı, kök ve gövde çapı, sağlık durumu, budama şekli ve görsel kayıtları dijital arşive işlendi. Bilimsel ölçümlerle yürütülen süreç, madencilik faaliyetleriyle tarımsal üretimin bir arada yürütülebileceğini gösteren en kapsamlı uygulamalardan biri olarak değerlendiriliyor.
‘FAALİYETLERİN EŞ ZAMANLI YÜRÜTÜLMESİNİ ÖNGÖRÜYORUZ’
Etkinlikte konuşan MAPEG Genel Müdürü Arslan Narin, “Madencilik faaliyet sahasının geri dönüşümünün yapıldığı, doğaya geri kazanımın mümkün olduğunun bir örneğini yaşıyoruz. Yeniköy-Kemerköy Enerji Santralleri’nin ruhsat sahası olan ‘Hüsamlar’ bölgesindeyiz. Burada daha önce madencilik faaliyeti yapılmış, kömür çıkarılmış bir alanın rehabilite edilerek zeytin ağaçlarıyla yeniden yeşillendirildiğini görüyoruz. Rehabilitasyon faaliyetine destek vermek amacıyla ağaç dikim törenine katıldık. Arkadaşların söylediğine göre dikimi yapılan ağaç 300 yıllık bir ağaç. Bu sembol ağaç, rehabilitasyon sahasına taşındı. Böylece zeytin ağaçlarının her yaşta, her koşulda, uygun şekilde yapıldığında taşınabileceğini ve yeni yerinde yaşamını sürdürebileceğini gösteren bir örnek ortaya kondu. Biz madencilikte ‘önce insan, sonra çevre, ardından katma değerli madencilik’ ilkesiyle çalışıyoruz. Madencilik faaliyetiyle rehabilitasyon faaliyetinin eş zamanlı yürütülmesini öngörüyoruz. Bu konuda gerekli yasal düzenlemeler Meclisimiz tarafından yapılmış durumda. Bugün bütün maden sahalarında bu örneğin yerel düzeyde uygulandığını ve herkesin adeta seferberlik halinde ağaçlandırma çalışmaları yürüttüğünü görüyoruz” dedi.
‘576 HEKTAR ALANI DOĞAYA GERİ KAZANDIRDIK’
Yeniköy Kemerköy Enerji Genel Müdür Yardımcısı Burak Işık ise 576 hektarlık alanın doğaya geri kazandırıldığını belirterek, “Yaklaşık 1,5 ay önce taşıdığımız 151 zeytin ağacımızın hasadını gerçekleştirdik. Bu ağaçları Ankara Üniversitesi Teknokent iş birliğiyle yürüttüğümüz bir proje kapsamında, üzerlerindeki zeytinlerle birlikte taşıdık. Prof. Dr. Mücahit Taha Özkaya’nın bilimsel desteğiyle yapılan çalışma sonucunda, ağaçların sağlıklı şekilde yaşamını sürdürdüğünü ve üzerlerindeki zeytinlerin hasada hazır hale geldiğini gördük. Hasadı köylülerimizle birlikte gerçekleştirdik. Burası, üç yıl önce başlattığımız maden sahalarının doğaya geri kazandırılması projesinde geldiğimiz son nokta. Son üç yılda yaptığımız dikimlerle yaklaşık 576 hektarlık alanı yeniden doğaya kazandırdık. Cumhuriyet tarihimizin tek seferde yapılan en büyük maden rehabilitasyonu olma özelliğini taşıyan bu proje kapsamında, önemli bir zeytin ağacının da dikimini gerçekleştirdik. Buranın halkımızın dinlenip vakit geçirebileceği bir mesire alanına dönüşmesini hedefliyoruz” diye konuştu.
