Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2024 yılında kültür harcamalarının 2023 yılına göre yüzde 83,3 artarak 408 milyar 339 milyon 432 bin TL olduğunu açıkladı.
TÜİK, 2024 yılına ilişkin Kültür Ekonomisi ve Kültürel İstihdam İstatistiklerini yayımladı. Buna göre; 2024 yılında 2023 yılına göre yüzde 83,3 artarak 408 milyar 339 milyon 432 bin TL oldu. Kültür harcamalarının, gayrisafi yurt içi hasılaya oranı 2024 yılında yüzde 0,9 olarak gerçekleşti.
GENEL DEVLET KÜLTÜR HARCAMALARI YÜZDE 76,1 ARTTI
Toplam kültür harcamaları içinde genel devlet harcamalarının payı 2024 yılında yüzde 49,1 oldu. Genel devlet kültür harcamaları 2024 yılında önceki yıla göre yüzde 76,1 artarak 200 milyar 369 milyon 171 bin TL olurken, harcamaların yüzde 67,8’i merkezi devlet bütçesinden gerçekleşti. Genel devlet kültür harcamalarında en yüksek pay yüzde 17,7 ile kültürel miras alanında oldu.
HANEHALKI KÜLTÜR HARCAMASI YÜZDE 91,5 ARTTI
Hanehalklarının kültür harcamaları, 2024 yılında önceki yıla göre yüzde 91,5 artarak 203 milyar 807 milyon 948 bin TL oldu. Hanehalklarının 2024 yılında gerçekleştirdiği kültür harcamalarında; bilgi işleme ekipmanları yüzde 25, kültürel hizmetler yüzde 24,3 ve kitaplar yüzde 18,1 paya sahip oldu. Kültürel sektörlerde faaliyet gösteren girişimlerin faktör maliyetiyle katma değeri 2024 yılında 2023 yılına göre yüzde 73,9 artarak 188 milyar 547 milyon 288 bin TL oldu. Katma değerin yüzde 20,7’si kayıtlı medyanın basılması ve çoğaltılması, yüzde 13,1’i sinema filmi, video ve televizyon programları yapımcılığı, ses kaydı ve müzik yayımlama faaliyetleri ve yüzde 11,6’sı mimarlık faaliyetleri alanında faaliyet gösteren girişimler tarafından üretildi. Kültürel mal ihracatı 2024 yılında bir önceki yıla göre yüzde 8,1 artarak 9 milyar 876 milyon 466 bin dolar olurken, kültürel mal ithalatı bir önceki yıla göre yüzde 166 artarak 7 milyar 336 milyon 440 bin dolar oldu. Kültürel mal ihracatının toplam mal ihracatı içindeki payı 2024 yılında yüzde 4,2 olurken, kültürel mal ithalatının toplam mal ithalatı içindeki payı yüzde 2,3 olarak hesaplandı. Kültürel alanlar içinde ihracatı ve ithalatı en fazla olan alan el sanatları oldu.
KÜLTÜREL İSTİHDAM YÜZDE 6,5 ARTTI
Kültürel istihdam 2024 yılında bir önceki yıla göre yüzde 6,5 artarak 957 bin kişi oldu ve kültürel istihdamın toplam istihdam içindeki payı yüzde 2,9 oldu. Kültürel istihdamda olanların yüzde 52,2’sini erkekler, yüzde 47,8’ini kadınlar oluşturdu. Kültürel istihdamdakilerin yüzde 45,4’ü yükseköğretim mezunlarından, yüzde 30,5’i lise altı eğitimlilerden ve yüzde 24,1’i lise ve dengi meslek okulu mezunlarından oluştu. Kültürel istihdamın yüzde 79,9’unu kültürel meslek alanlarında, yüzde 20,1’ini ise kültürel olmayan meslek alanlarında çalışanlar oluşturdu. Kültürel istihdamda olanların yüzde 32,6’sını el sanatları çalışanları, yüzde 19,2’sini mimarlar, planlamacılar, harita mühendisleri ve tasarımcılar, yüzde 8,2’sini ise yazarlar, gazeteciler ve dil bilimciler oluşturdu. Kadın istihdam oranının en az olduğu kültürel meslek alanı yüzde 28,2 ile sanat, kültür ve mutfak ile ilgili yardımcı profesyonel meslek mensupları olurken, kadın istihdam oranının en yüksek olduğu kültürel meslek alanı yüzde 77,7 ile diğer dil öğretmenleri oldu.
