AK Parti İBB Meclis Üyesi Sibel Betül Birer, belediyenin sosyal yardım politikalarını faaliyet raporları ve bütçe verileri üzerinden değerlendirdi. Birer, “Cevapsız kalan her başvurunun, yerine getirilmeyen her sözün ve açıklanmayan her harcamanın hesabını sormaya devam edeceğiz. İstanbul’un hakkını İstanbul adına savunacağız” dedi.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Meclisi’nin kasım ayı toplantısında söz alan AK Parti İBB Meclis Üyesi Sibel Betül Birer, belediyenin sosyal yardım uygulamalarını, seçim döneminde açıklanan vaatleri ve bütçe gerçekleşmelerini değerlendirdi. İBB’nin 2025 yılı faaliyet raporu ile 2026 yılının ilk altı aylık mali verilerini karşılaştıran Birer, bazı sosyal yardım kalemlerinde yararlanıcı sayılarının düştüğünü belirterek başvuru, ödeme ve hak sahipliği verilerinin açıklanmasını istedi.
‘İHTİYAÇ MI AZALDI ?’
İBB’nin 2025 yılı faaliyet raporundaki verilere dikkat çeken Birer, tek seferlik nakdi destekten yararlanan hane sayısının 333 bin 347’den 104 bin 628’e gerilediğini söyledi. Yaklaşık yüzde 69’luk düşüş yaşandığını belirten Birer, bu yardım kaleminin afet ve kriz desteklerini de kapsadığını hatırlatarak azalmanın nedenlerinin açıklanmasını istedi. Birer, “İhtiyaç mı azaldı, programın kapsamı mı değişti, destek başka bir kanaldan mı verildi? Bunun başvuru ve ödeme verileriyle açıklanması gerekir” dedi.
EVLİLİK DESTEĞİNDE YÜZDE 46 AZALMA
Evlilik desteğinden yararlanan çift sayısının 7 bin 533’ten 4 bin 40’a düştüğünü ifade eden Birer, bunun yaklaşık yüzde 46’lık azalış anlamına geldiğini söyledi. Ev eşyası ve giyim desteği kapsamında sunulan hizmet sayısının 14 bin 331’den 4 bin 491’e, yenidoğan destek paketi sayısının ise 40 bin 379’dan 37 bin 568’e gerilediğini kaydetti. Birer, yardım programlarının kapsamının değişip değişmediğinin ve şartları taşıdığı halde başvurusu bekleyen ailelerin sayısının açıklanması gerektiğini belirtti.
‘HANGİ KALEMLERDE TASARRUF YAPTINIZ ?’
İBB’nin 2025 yılı Performans Programı’nda ayni ve nakdi sosyal destek hizmetleri için yaklaşık 11 milyar 849 milyon lira bütçe ayrıldığını belirten Birer, faaliyet raporunda gerçekleşen harcamanın 9 milyar 194 milyon lira olduğunu söyledi. İki tutar arasında 2 milyar 655 milyon liralık fark bulunduğunu ifade eden Birer, öngörülen bütçenin yaklaşık yüzde 78’inin kullanıldığını kaydetti. Birer, “Hangi kalemlerde tasarruf yaptınız, hangi hizmetleri değiştirdiniz, hangi işleri ertelediniz? Bu farkın hesabını kendi performans hedefleriniz üzerinden verir misiniz?” diye sordu.
‘ENGELLİLERE YÖNELİK HARCAMA YÜZDE 7’DE KALDI’
2026 yılının ilk 6 aylık mali verilerini de değerlendiren Birer, Yoksullukla Mücadele ve Sosyal Yardımlaşma programı için yaklaşık 12 milyar 711 milyon lira bütçe ayrıldığını, haziran sonu itibarıyla harcamanın 3 milyar 887 milyon lira seviyesinde kaldığını belirtti. Programdaki bütçe gerçekleşme oranının yüzde 31 olduğunu ifade eden Birer, aynı dönemde Engellilerin Toplumsal Hayata Katılımı ve Özel Eğitim programında bu oranın yüzde 7, Şehit Yakını ve Gaziler programında ise yüzde 11 olduğunu söyledi. Birer, kasım ayı itibarıyla güncel harcama ve hizmet verilerinin Meclis’e sunulmasını istedi.
100 BİN ANNE ADAYINA VERİLEN SÖZÜ SORDU
İBB yönetiminin seçim döneminde açıkladığı sosyal yardım vaatlerini de açıklayan Birer, 2024 yılında 100 bin anne adayına beslenme paketi verilmesinin vaat edildiğini, Ekim 2026’da ise 2027 yılı için 50 bin anne adayını kapsayan yeni bir hedef açıklandığını söyledi. Birer, “2024’te söz verdiğiniz 100 bin anne adayına hangi tarihte, kaç paket ulaştırdınız?” diye sordu. Tek asgari ücretle geçinen ailelere yıllık 10 bin lira pazar desteği verilmesinin de vaatler arasında bulunduğunu hatırlatan Birer, Nisan 2026’da başvuruları açılan desteğin hane başına tek seferlik 2 bin 500 lira olarak açıklandığını, 2027 yılı için duyurulan tutarın ise 5 bin lira olduğunu belirtti. Birer, vaat edilen yıllık desteğin hangi ödeme takvimiyle karşılanacağının açıklanmasını istedi.
2027 YILI DESTEKLERİNİ DEĞERLENDİRDİ
İBB yönetiminin 2027 yılı için yaklaşık 28,5 milyar liralık aile desteği açıkladığını, eğitim paketiyle birlikte duyurulan toplam tutarın 37,2 milyar liraya ulaştığını belirten Birer, kaynakların program bazında detaylandırılması gerektiğini söyledi. 2026 yılında İstanbulkart desteğiyle 230 bin 71 haneye ulaşıldığının açıklandığını, 2027 yılı için ise 200 bin haneye kaynak ayrıldığını ifade eden Birer, iki rakamın aynı yararlanıcı tanımına dayanıp dayanmadığının açıklanmasını istedi. Emeklilere yönelik 2027 yılı için duyurulan yıllık 24 bin liralık kira desteğinin aylık karşılığının 2 bin lira olduğunu hatırlatan Birer, desteğin kaç emekliyi kapsayacağının ve ödeme takviminin paylaşılması gerektiğini kaydetti.
SAYIŞTAY’IN SOSYAL YARDIM ÖDEMELERİNE İLİŞKİN BULGUSUNU GÜNDEME GETİRDİ
Konuşmasında 2025 yılı Sayıştay denetim raporuna da değinen Birer, raporun 90 numaralı bulgusunda sosyal yardım ödemelerinin aracılık hizmetine ilişkin tespitler bulunduğunu söyledi. Birer, 2025 yılında 2 milyar 725 milyon lirayı aşan nakdi yardımın ödeme ve aracılık hizmetinin ihale yapılmadan BELBİM ve özel bir banka üzerinden protokolle yürütüldüğünü, hak sahiplerince aynı gün çekilmeyen tutarların değerlendirilmesi sonucunda BELBİM’in yaklaşık 17 milyon 635 bin lira faiz geliri elde ettiğinin raporda belirtildiğini aktardı. İBB yönetiminin ödeme modelinin güvenli ve izlenebilir olduğunu savunduğunu hatırlatan Birer, Sayıştay’ın ise belediye şirketi üzerinden hizmet sunulmasının rekabet yükümlülüğünü ortadan kaldırmadığı yönünde değerlendirme yaptığını ifade etti. Önceki yılın aynı konudaki bulgusunun izleme tablosunda ‘Yerine Getirilmedi’ olarak kaydedildiğini belirten Birer, “Sayıştay aynı ödeme yöntemi için yeniden uyardı. İBB yönetimi, bu uyarıyı niçin yerine getirmediğini İstanbul’a açıklamak zorundadır” dedi.
AK PARTİ DÖNEMİNDEKİ İBB SOSYAL YARDIM UYGULAMALARINA DEĞİNDİ
İstanbul’daki 39 ilçe belediyesinin 2027 yılı bütçelerini de değerlendiren Birer, sosyal yardımları da kapsayan cari transferlere ayrılan bütçe payı bakımından ilk üç sırada AK Partili belediyelerin bulunduğunu söyledi. İlk 10 belediyenin 7’sinin AK Parti yönetiminde olduğunu belirten Birer, Pendik Belediyesi’nin bütçesinin yüzde 7,76’sını, Ümraniye Belediyesi’nin yüzde 6,70’ini, Tuzla Belediyesi’nin ise yüzde 5,05’ini cari transferlere ayırdığını kaydetti. AK Parti dönemindeki İBB sosyal yardım uygulamalarına da değinen Birer, 2018 yılında sosyal destek kartıyla 149 bin 251 aileye, eğitim yardımlarıyla ise 89 bin 574 öğrenciye ulaşıldığını hatırlattı.
‘İSTANBUL’UN HAKKINI İSTANBUL ADINA SAVUNACAĞIZ’
Konuşmasının sonunda sosyal yardımların şeffaflığı ve etkinliğine ilişkin üç öneri sunan Birer, her üç ayda bir sosyal yardım sonuç tablosu yayımlanmasını istedi. Tabloda program bütçeleri, gerçekleşen harcamalar, başvuru sayıları, kabul ve ret kararları ile bekleyen dosyaların yer alması gerektiğini belirten Birer, yararlanıcı sayılarının ve ilçe bazlı dağılımların kişisel veriler korunarak açıklanmasını önerdi. Başvuru sonuçlarının ve ödeme takvimlerinin vatandaşların erişimine açılmasını isteyen Birer, Sayıştay’ın ödeme ve aracılık hizmetine ilişkin bulgusu için de takvimli bir düzeltme planı hazırlanması çağrısında bulundu. Birer, konuları iki ayrı soru önergesiyle İBB yönetimine ileteceklerini belirterek, “Cevapsız kalan her başvurunun, yerine getirilmeyen her sözün ve açıklanmayan her harcamanın hesabını sormaya devam edeceğiz. İstanbul’un hakkını İstanbul adına savunacağız” ifadelerini kullandı.
