Türkiye’nin en önemli milli parkları arasında yer alan Tunceli’deki Munzur Vadisi’nin Dünya Kültür Mirası’na alınması talep edildi.
Bakanlar Kurulu tarafından 1971’de ‘milli park’ ilan edilen Munzur Vadisi Milli Parkı, zengin akarsu kaynakları, endemik bitki örtüsü ve nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıya olan birçok yaban hayvanı ile Türkiye’nin en zengin milli parkları arasında yer alıyor. Meşe türlerinin yükseklerde hakim olduğu park, ceviz, kavak, söğüt, çınar, asma, karaağaç ve çalı gibi bitki türlerine, vaşak, yaban keçisi, tilki, kurt, sansar, su samuru, porsuk, sincap, tavşan, yaban domuzu, urkeklik, çengel boynuzlu dağ keçisi ve ayı gibi daha birçok canlı türüne de ev sahipliği yapıyor.
Türkiye’nin de taraf olduğu Avrupa Yaban Hayatı ve Yaşam Ortamlarının Korunması Sözleşmesi (BERN) ile korunan Munzur Vadisi Milli Parkı, doğal güzellikleriyle yurt içi ve yurt dışından birçok ziyaretçinin ilgi odağı oluyor. Milli parka gelenlerin bir kısmı yüksek rakımlı dağlarda ve yaylalarda doğa gezisine katılırken, kimisi de Munzur’un kenarında serinliğin keyfini çıkarıyor. İlkbahar aylarında birçok kentten Tunceli’ye turlar düzenleniyor. Bölgeye gelenler, doğal güzellik eşliğinde bol bol fotoğraf çekerken kara yolunda ve dağ yamaçlarında başta yaban keçisi olmak üzere birçok yaban hayvanını görüp izleyebiliyor. Ovacık ilçesine 10 kilometre uzakta bulunan gözelerden çıkan ve onlarca derenin suyuyla beslenen Munzur çayı, ilkbahar renkleriyle birleşerek güzel bir atmosfer oluşturuyor.
‘MUNZUR ŞARTLARI FAZLASIYLA KARŞILIYOR’
Milli parkta yapılan envanter çalışmaları sonucunda 2 binin üzerinde farklı bitki çeşidi saptandı. Munzur Vadisi Milli Parkı’nda yapılması planlanan birçok HES projesini açtığı davalarla iptal ettiren Tunceli Barosu Çevre Komisyonu Üyesi Avukat Barış Yıldırım, parkın UNESCO Dünya Kültür Mirası Listesi’ne alınması talep etti. Listeye alınması için gerekli şartların parkta bulunduğu söyleyen Yıldırım, “Munzur havzası evrensel ölçekte önemli doğa ve bitki alanı durumunda. Zengin akarsu kaynakları, endemik bitki türleri, zengin yaban hayvanı türleri, topoğrafya, peyzajı ve kültürel öğeleri itibarıyla sahip olduğu tüm kaynak değerleri baz alınarak 21 Mart 1971 yılında milli park ilan edildi.
2023’te Resmi Gazete’de yayımlanan Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı oluru ile Munzur Nehri’nin tabanı doğal sit alanı olarak ilan edildi. Bakanlık tarafından yapılan çalışmalarda 2 bin 250’nin üzerinde bitki saptandı. Bunların 5’te biri endemik. Yani sadece Munzur Havzası’nda habitat buluyor. Buradaki bitki sayısı İngiltere’den, Hollanda’dan, İsveç’ten, Danimarka’dan fazla. BERN Sözleşmesi’ne göre korunan yaban keçisi, ayı, su samuru, vaşak, ur kekliği, kaya kartalı ve sadece Munzur’da habitat bulan Munzur alabalığı gibi türleri bulunduruyor.
Munzur Vadisi Milli Parkı, ülkemizin taraf olduğu Dünya Kültürel ve Doğal Mirası Koruma sözleşmesi hükümlerince UNESCO Dünya Mirası Listesine alınmalı. Dünya Miras Komitesince 10 kriterden birini karşılasa listeye alınıyor. Munzur havzası bu kriterlerden 1’ini değil, 6’sını karşılıyor. Türkiye’de bulunan 49 milli parkın içerisinde ekolojik, biyolojik olarak en zengin milli parkların başında geliyor. Munzur Nehri bölge tarafından da kutsal kabul ediliyor ve kültürel ritüellerle birlikte de değerlendirildiğinde Munzur’un Dünya Kültür Listesi’ne alınması bir zorunluluk aslında” diye konuştu.
