Tarım ve Orman Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar Genel Müdürlüğü’ne (TAGEM) bağlı faaliyet gösteren Niğde Patates Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü’nde, ıslah çalışmaları kapsamında patatesin parmak izi çıkartılarak genetik tabanının oluşturulması hedefleniyor.
Niğde Patates Araştırma ve Geliştirme Enstitüsü Müdürü Uğur Pırlak, geliştirilen ve tescil edilen patates çeşitlerinin genetik çeşitliliklerinin belirlenmesi ve genetik kimliklerinin belirlenmesi amacıyla enstitüde ıslah ve genetik laboratuvarında uluslararası standartlara uygun moleküler, markörler kullanılarak çalışmaların yürüttüklerini söyledi.
Müdür Pırlak, hastalık ve zararlılara dayanıklı, yerli ve milli, yemeklik, sanayilik patates çeşitlerinin geliştirilmesinin yanı sıra farklı projeleri de hayata geçirmeye devam ettiklerini belirterek, “Islah çalışmalarımız kapsamında patatesin ‘parmak izi’ çıkartılarak genetik tabanının oluşturulmasını hedefliyoruz. Patatesin Parmak İzinin Çıkartılması Projesi ile DNA düzeyinde çalışmalarımız uzmanlarımız tarafından yürütülmektedir.
Nasıl ki, bir insanın parmak izi diğer insanlardan farklı oluyor ise her bir patates çeşidi genetik yönden farklılıklar göstermektedir. Enstitümüz tarafından geliştirilen ticari çeşitlerin ve çeşit adaylarının DNA izolasyonları, PCR analizleri ve veri analizleri için yüksek teknoloji cihazlar kullanılarak, soy ağacının belirlenmesi uzmanlarımız tarafından gerçekleştirilmektedir” diye konuştu.
‘132 PATATES GENOTİPİ ÜZERİNDE ÇALIŞIYORUZ’
Şu an yaptıkları çalışmayı 3 ana başlıkta özetleyebileceğini ifade eden Pırlak, “Bunlardan biri, ıslah çalışmaları neticesinde patates genetik çeşitliliklerinin ve DNA düzeyinde kimliklerinin belirlenerek yüksek verimli çeşitler elde edilmesi. Böylece, yüksek verimli olan bu patates çeşitleri piyasaya sunulacak ve çiftçilerimiz bunlardan faydalanabilecektir. Diğer bir önemli konu, bir bölgede aynı patates çeşidi farklı isimlerde üretilip, çoğaltılıp, ticarete konu edilebilir. Bu durum bazı anlaşmazlıklara ve uyuşmazlıklara neden olabilir.
Bu proje sonuçlarıyla patates çeşitlerinin kimliklerinin belirlenmesi, bu sorunların ortadan kaldırılmasına olanak sağlayacaktır. Asıl önemli konu ise tohumluk sektöründe, tohumluk çeşidin üretilmesi, doğruluğunun tescil edilmesi ve haklarının korunmasıdır. Bu gibi çalışmaların yapılmasında büyük önem arz etmektedir. Enstitümüzde 132 patates genotipi üzerinde çalışıyoruz. İlerleyen ve sürekli devam eden bu çalışmalar sayesinde patates çeşitlerinin genetik tabanlarının oluşturulması ile ülke tarımımıza ve patates sektörüne hizmet etmeye devam edeceğiz” dedi.
