Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Cumhurbaşkanı Erdoğan “İnşallah 2023’de aya gidiyoruz” demişti, “Ay’a gidiş bir başka bahara kaldı, İktidar Ay’a vatandaş yaya” dedi.
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, ülkemizde Milli Uzay Programı kapsamında yürütülen çalışmalar ve Ay’a insanlı gidişin hangi tarihte yapılacağının açıklanması istemiyle Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına yazılı soru önergesi verdi.
CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer’in önergesini yanıtlayan Bakan Mustafa Varank, Milli Uzay Programı Strateji Belgesinde, 2022-2030 yıllara arasında Ay’a insanlı bir gidiş hedefinin bulunmadığını açıkladı.
TÜBİTAK’ın bilim insanlarına yönelik destek programları çerçevesinde son 20 yılda uzay bilimleri alanında 169 kişiye 2022 sabit fiyatlarıyla 40,9 milyon TL destek sağlandığını belirten Bakan Varank, uzay çalışmaları alanındaki 31 projeye de 2022 sabit fiyatlarıyla 30,2 milyon TL düzeyinde destek verildiğini kaydetti.
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, uzay çalışmalarıyla ilgili olarak Sanayi ve Teknoloji Bakanlığına şu soruları yöneltti:
- “Uzay faaliyetleri Milli Uzay Programı doğrultusunda Türkiye Uzay Ajansı tarafından yürütülen çalışmalarda ekonomik krizin olumsuz etkisi yansımış mıdır?
- Sektöre finansal kaynak sağlayıcı yeterli destek sağlanmış mıdır?
- Girdi maliyetlerinde yurt dışı kaynaklı dalgalanmaların etkisi var mıdır?
- Özel sektör bu çalışmalarda yeterince yer almakta mıdır?
- Uzay ile ilgili bilimsel projeler yürüten bilim insanlarına finansal destek ve teşvik alt yapısı düzenlenmiş midir?
- Kaç bilim insanı bu yönde teşvik edilmektedir?
- Başarılı gençler uzay bilimleri alanıyla ilgili programlara yeterince teşvik edilmekte midir?
- Uzay temalı üniversitelerin açılması yönünde çalışmalar var mıdır?
- 2023 yılında aya insanlı gidiş ile ilgili tarih belli midir?”
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer’in önergesine yanıt veren Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mustafa Varank, Türkiye Uzay Ajansı (TUA) tarafından Milli Uzay Programı kapsamında geliştirilen projelere ilişkin proje fizibilite ve bütçelendirme faaliyetleri tamamlandığını, “Ay Araştırma Programı” ve “Türk Astronot ve Bilim Misyonu (TABM)” projelerine devam edildiğini açıkladı.
31 UZAY PROJESİNE 30 MİLYON LİRA DESTEK
Bakan Varank, TÜBİTAK TEYDEB Programları kapsamında, 2002 yılı ile 2022 yılı Ağustos ayı arasındaki dönemde sanayiye yönelik destek programları çerçevesinde, uzay çalışmaları alanındaki 31 projeye, 2022 sabit fiyatlarıyla 30,2 milyon TL düzeyinde destek sağlandığını açıkladı.
169 KİŞİYE 40 MİLYON LİRA
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Varank, TÜBİTAK’ın Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) tarafından yürütülen bilim insanlarına yönelik destek programları çerçevesinde 2002 – 2022 Ağustos döneminde uzay bilimleri alanında 169 kişiye destek verildiğini de bildirdi.
BİLİM İNSANI DESTEK PROJELERİ
TÜBİTAK Bilim İnsanı Destek Programları Başkanlığı (BİDEB) tarafından yürütülen burs ve destek programları ve yarışmalar kapsamında başarılı gençlerimiz uzay bilimleri alanında teşvik edildiğini söyledi.
AY’A DEĞİL, UZAY İSTASYONUNA UZAY YOLCUSU GÖNDERİLECEK
2022 tarihli Cumhurbaşkanlığı Genelgesinde sunulan Milli Uzay Programı Strateji Belgesinde, 2022-2030 yılları arasında Ay’a insanlı erişim gibi bir hedef bulunmadığını açıklayan Bakan Varank, açıklamasında şu ifadelere yer verdi:
“Bahse konu Strateji Belgesinden de görüleceği üzere, Türk Astronot ve Bilim Misyonu Programında bir Türk vatandaşının uluslararası işbirliği ile Uluslararası Uzay İstasyonu’na (IS S) çıkarak uzaya erişimi ve uzayda gerçekleştirilecek bilimsel faaliyetlerde yer alması amaçlanmaktadır. Kısacası, seçilen Türk Uzay Yolcusunun gerekli eğitimlerini tamamladıktan sonra 2023 yılının ikinci yarısında bilimsel araştırma yapmak için Ay’a değil, Uluslararası Uzay İstasyonu’na (IS S) gönderilmesi planlanmaktadır” dedi
CUMHURBAŞKANI 2021 YILINDA NE DEMİŞTİ ?..
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer 2021 yılında Cumhurbaşkanı Erdoğan AA tarafından duyurulan açıklamasına dikkat çekti.
Gürer, “Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan 2021 yılında yaptığı açıklamada, ‘Milli Uzay Programı’ndaki birincil ve en önemli hedefimiz Cumhuriyet’imizin 100’üncü yılında Ay’a ilk teması gerçekleştirmektir. İnşallah Ay’a gidiyoruz. Hazırlıklarına başladığımız Ay Programı ile bu hedefi iki aşamada tamamlamayı planlıyoruz’ diyen Cumhurbaşkanı Erdoğan, şöyle konuşmasını sürdürmüştü;
‘İlk aşamada, 2023 yılı sonunda yakın Dünya yörüngesinde ateşleyeceğimiz kendi milli ve özgün hibrit roketimizle Ay’a ulaşarak sert iniş gerçekleştireceğiz. Uzay aracımızı yakın yörüngeye çıkaracak ilk fırlatmayı uluslararası iş birliği ile hayata geçireceğiz. Bu görevi tamamladığımızda hem Ay’a ulaşmayı başaran ülkelerden biri olacağız hem de ikinci aşama Ay misyonu için gerekli bilgileri toplamış olacağız. 2028’de hayata geçirmeyi planladığımız ikinci aşamada ise aracımızı yakın yörüngeye çıkaracak ilk fırlatmayı bu kez kendi milli roketlerimizle yapmayı hedefliyoruz.
Ay’a yumuşak iniş gerçekleştireceğimiz bu aşamayı da tamamladığımızda Ay’da bilimsel faaliyetler yapabilen sayılı ülkelerden biri konumuna geleceğiz. Böylece, medeniyet coğrafyamızın da sembolü olan hilali, al bayrağımızla Ay’a göndermenin gururunu milletimize yaşatacağız. Hazırlıklarına başladığımız Ay Programı, fırlatma, roket ve kontrol teknolojilerindeki atılımlarımız için bir kaldıraç görevi görecektir’ demişti. Bakan açıklaması ile Cumhurbaşkanı bir yıl önceki açıklaması örtüşmüyor. Ay’a gideceğiz denilmesine rağmen ayrılan kaynaklarda bu bağlamda gerçekçi bir çalışmaya işaret etmiyor. Kamuoyunda bir algı yaratılıp arkası gelmiyor. Ay’a gidiş bir başka bahara kaldı. İktidar Ay’a gitmeyi anlattıysa da vatandaş yaya kaldı, gidecek hal kalmadı.” dedi.
CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer, iktidarın başarısızlıklarına sürekli bir kılıf aradığını ve gerçekleri saptırarak koltuklarını koruma uğraşı verdiklerini söyledi. Gürer, “Kamuoyunun ilgisini çekecek konular proje olarak sunulup gündeme taşınıyor. Ardından söz uçuyor, proje rafta kalıyor..2023 yılında aya sert iniş yapacağız açıklaması yapılıp aya gitmeyeceğimizin açıklaması dahi başlı başına dikkate değer bir durumdur” diye konuştu.
