Antalya’da düzenlenen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP31) kapsamında ortak basın toplantısı düzenleyen COP31 Başkanı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, 2035 yılına kadar küresel elektrik kullanımının nihai enerji tüketimindeki payını yüzde 23’ten yüzde 35’e çıkarmayı hedeflediklerini açıkladı. Bu hedeflerin hayata geçirilmesi ile mevcut emisyonların 2035’e kadar yaklaşık yüzde 30 azaltılabileceğini belirten Kurum, “Bugüne kadar yapmış olduğumuz konuşmaların hepsi kıymetli, hepsi değerli ama artık netice almanın zamanı” dedi.
Antalya’da 9-20 Kasım tarihleri arasında düzenlenen COP31’in ikinci gününde, COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, COP31 Müzakereler Başkanı ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen ile Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiell, ortak basın toplantısı düzenledi. Toplantıda iklim değişikliğiyle mücadele, fosil yakıtlardan çıkış, elektrifikasyon, yenilenebilir enerji, yapay zekanın enerji tüketimi, iklim finansmanı ve COP31’in hedefleri ele alındı. Bakan Kurum, gazetecilerin ABD’nin zirveye katılmaması, Türkiye’deki kömür madenciliği ve barışçıl gösterilere ilişkin sorularını da yanıtladı.
‘1,5 DERECE HEDEFİNDEN ASLA VAZGEÇEMEYİZ’
Küresel iklim krizinin giderek ağırlaştığını belirten Bakan Kurum, güçlü El Nino olayının etkilerine dikkati çekti. Dünya Gıda Programı’nın yaklaşık 50 milyon kişinin daha şiddetli açlık riskiyle karşı karşıya kalabileceği uyarısında bulunduğunu aktaran Kurum, “1,5 derece eşiğinin aşılması riskinin giderek belirginleştiği bir dönemde Antalya’da buluşuyoruz. Bu eşiğin kısa süreliğine aşılması bile geri döndürülemeyecek kayıp ve hasarlara yol açabilir. Bu nedenle 1,5 derece hedefinden asla vazgeçemeyiz. Paris Anlaşması, bize yol göstermeye devam ediyor. Görevimiz sıcaklık artışını sınırlandırmak, olası bir aşımın düzeyini ve süresini en aza indirmek ve yeniden bu eşiğin altına dönmek için gereken adımları hızlı bir şekilde atmaktır” diye konuştu.
2035 HEDEFİ YÜZDE 35
COP31’in en önemli gündemlerinden birinin elektrifikasyon olduğunu belirten Kurum, ulaşım, binalar ve sanayide elektrik kullanımının yaygınlaştırılmasını hedeflediklerini söyledi. Küresel enerji krizinin ithal yakıtlara bağımlılığın risklerini ortaya koyduğunu ifade eden Kurum, mart-ağustos döneminde yakıt ithal eden ülkelerin yaklaşık 330 milyar dolar ilave maliyetle karşılaştığını açıkladı. Kurum, “COP31 Başkanlığı olarak ‘2035’e kadar yüzde 35 küresel elektrifikasyon’ taahhüdünü başlattık. Bugün elektrik, dünyadaki nihai enerji tüketiminin yaklaşık yüzde 23’ünü karşılıyor. Hedefimiz bu payı 2035 yılına kadar yüzde 35’e yükseltmek. Daha güvenilir enerjiye, daha temiz ulaşıma ve daha düşük emisyonlu üretime ulaşmak için siyasi iradeyi yatırımlarla buluşturuyoruz” dedi.
EMİSYONLAR YÜZDE 30 AZALABİLİR
COP31 kapsamında belirlenen hedeflerin uygulanmasının önemine işaret eden Kurum, “Eylem gündemini çalışırken de hedeflerimizi ortaya koyarken de bugüne kadar alınmış COP kararlarının hayata geçirilmesini kolaylaştıracak ve ilerleme sağlayacak hedef ve eylemleri belirledik. Çünkü en nihayetinde tutulur bir ilerleme sağlamak istiyorsanız netice almak zorundasınız. Tüm bu hedefleri hayata geçirdiğimizde 2035 yılına kadar bugünkü emisyonların yüzde 30 civarında azaltıldığını görüyoruz. İşte elle tutulur ilerleme budur. Biz Antalya’dan ayrıldığımızda ülkelerin bu eylem planlarıyla projeleri hayata geçirdiklerinde ilerlemelerini gözle görülür bir şekilde izlemek, bu süreci takip etmek istiyoruz” diye konuştu.
‘BU COP TARİHİNDE İLK’
COP31 öncesinde görev yapan COP başkanlarının Antalya’da ortak bir bildiriyle COP31’in eylem gündemini desteklediğini açıklayan Kurum, bunun COP tarihinde bir ilk olduğunu söyledi. Kurum, “2021’den COP31’e kadar bütün başkanlarla yaptığımız görüşmeler ve istişareler sonrası başkanlar COP31’in eylem gündemini ve hedeflerini destekleyen bildiriyi ortaya koydular. Bu bizim için memnuniyet verici bir durum. Bu COP tarihinde bir ilk. COP tarihinde ilkleri yaşamak istiyoruz. Uygulama COP’u olsun istiyoruz, netice alalım istiyoruz. Antalya’dan ayrıldığımızda ‘Antalya’da bir şeyler değişti, Antalya’da artık netice aldık, sonuç aldık’ diyebileceğiniz bir COP’u hayata geçirmek istiyoruz” dedi.
KERRY VE GORE’DAN DESTEK
Eski ABD Dışişleri Bakanı John Kerry ile eski Başkan Yardımcısı Al Gore’un COP31’in elektrifikasyon hedeflerine yönelik olumlu değerlendirmelerinin sorulması üzerine Kurum, her iki ismin de açıklamalarını dinlediğini söyledi. Türkiye ve Avustralya’nın COP31 başkanlığı sürecinin başından itibaren uygulama ve sonuç odaklı bir yaklaşım benimsediğini belirten Kurum, “Hem John Kerry’den hem Sayın Başkan Yardımcısı Al Gore’dan bu konuda desteklerini duymuş olduk. COP başkanları da bu konuyu desteklediler. COP31’in eylem gündemini destekleyen açıklamalar yapmaları oldukça kıymetliydi” diye konuştu.
BİNALARDA YÜZDE 40 TASARRUF
Türkiye’nin deprem bölgesinde yürüttüğü yeniden inşa çalışmalarının dirençli şehirler konusunda dünyaya örnek oluşturduğunu belirten Kurum, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde ortaya konulan tecrübeyi uluslararası katılımcılarla paylaştıklarını söyledi. Kurum, “Türkiye’nin deprem bölgesinde yaptığı işlerdeki tecrübesini, birikimini tüm dünyaya anlatmış olduk. Biz de dirençli, afetlere hazırlıklı, dayanıklı bir şehir inşa etmiş olduk. İşin sonunda bu binalarda kullanılan enerji yoğunluğunun yüzde 40 azaldığını gördük. Sıfır atık uyumlu, enerji verimli binanın inşasıyla birlikte somut bir ilerleme, elle tutulur bir proje ortaya koyduk” dedi.
100 BİN KATILIMCI
COP31’in katılım bakımından tarihin en büyük iklim toplantılarından biri olacağını belirten Kurum, “Burada 100 bin katılımcı var değerli arkadaşlar. COP tarihinin en yüksek katılımlı toplantılarından biri gerçekleşiyor. 102 lider, 330 bakanımızı burada misafir edeceğiz. Burada kararlar alacağız” diye konuştu. Zirvede 4 bin medya mensubunun görev yaptığını da belirten Kurum, gazetecilere seslenerek, “Toplumlara ses olun, toplumların beklentilerini dile getirin ve burada hep birlikte bu başarı hikayesini yazalım istiyorum. Çünkü bizim de sorumluluğumuz var, sizin de sorumluluğunuz var” açıklamasında bulundu.
ABD’NİN YOKLUĞU
Bir gazetecinin ABD federal yönetiminin COP31’e katılmamasına ilişkin sorusunu yanıtlayan Kurum, iklim mücadelesinin ülkelerin gönüllü katılımı ve uzlaşısıyla yürütüldüğünü belirtti. Kurum, “Kimseye zorla bir şey yaptıramazsınız. COP çerçevesi bunu gerektiriyor. Biz de ilk günden beri uzlaşıyla hareket edeceğimizi, 196 ülkenin ihtiyaçlarını, beklentilerini, önceliklerini değerlendireceğimizi söyledik. Görüşeceğiz, konuşacağız, uzlaşacağız, netice alacağız dedik. Amerika’nın bütün sektörü burada. Özel sektörü burada, sivil toplum örgütleri burada” dedi. İklim dönüşümünü gerçekleştirmeyen ülkelerin ekonomik rekabette geride kalabileceğini söyleyen Kurum, “Bu işi bir fırsat olarak görüp geleceğin 50 yılı olarak değerlendirip dönüşüm içerisine giriyorsa kendi ülke menfaatleri için doğru bir iş yapıyordur. Girmiyorsa geri kalır. Üretimi azalır, istihdamı azalır, ticareti azalır” diye konuştu.
KÖMÜR VE FOSİL YAKITLAR
Türkiye’deki kömür madenciliği ve fosil yakıt yatırımlarına ilişkin soruya da yanıt veren Kurum, yenilenebilir enerji yatırımlarının sürdüğünü belirterek, “Türkiye’nin kömür madenleriyle ilgili, fosil yakıtlarla ilgili tutumu bellidir. Bugün yenilenebilir enerjide Türkiye, Avrupa içerisinde lider pozisyondadır. Dünyanın en büyük yenilenebilir enerji yatırımlarını yapan ülkelerden bir tanesidir. Avrupa altıncısı, dünya on birincisindeyiz. 2040 yılına kadar enerji bağımsızlığımızı ilan edecek yatırımlarımızı hayata geçireceğimizi açıkladık” dedi. Elektrifikasyon hedeflerinin fosil yakıtlardan çıkışı hızlandıracağını savunan Kurum, “Bunları yaptıktan sonra zaten fosil yakıttan çıkmış olacaksınız. Bunun adına ne derseniz deyin. Fosil yakıtla ilgili bir çıkış yol haritası daha önceki COP’larda söylendi. Artık netice almanın zamanı” açıklamasında bulundu.
‘BARIŞÇIL GÖSTERİYE TUTUKLAMA OLMAZ’
Türkiye’de kömür madenciliğine karşı düzenlenen protestolara ilişkin soruyu yanıtlayan Kurum, barışçıl gösteriler konusunda güvence verdiklerini söyledi. Kurum, “Barışçıl hiçbir gösteri ile ilgili Türkiye’de tutuklama olmaz. COP nezdinde de bunun teminatını tüm ülkelere verdik. Biz gelen bütün misafirlerimizin güvenliğinden sorumluyuz. Buradaki huzurdan sorumluyuz. Burada hiçbir misafirimizin kılına zarar gelmeyecek şekilde ekiplerimiz, güvenlik güçlerimiz çalışıyor. Gösteri yapmak isteyenlerle ilgili, barışçıl gösterilere ilişkin valiliğimiz koordinasyonunda İçişleri Bakanlığımız gerekli başvuruları alıyor. Bu başvurular çerçevesinde her birey burada gösteri yapabilecek durumda” dedi.
TEKNOLOJİ DEVLERİNDEN DESTEK
Yapay zeka teknolojilerinin ve veri merkezlerinin enerji tüketimine ilişkin soruları da yanıtlayan Kurum, elektrifikasyon hedeflerinin bu alanları da kapsadığını söyledi. Kurum, “Yapay zeka uygulamalarından enerji depolamaya kadar her bir konu var. Veri merkezleri de bunun içinde. Dünyada 100 tane veri merkezi varsa 35’inin global anlamda temiz enerjiyle elektriğini elde etmesini istiyoruz. Bu hedefimizin içinde o da var. Burada temiz enerjiye ulaşım noktasında teknoloji lazım, finans lazım. Bunu da konuşuyoruz. Dünyanın birçok teknoloji firması COP31’de var. Apple, Google, Amazon gelip bizimle bunları konuştular. Bu süreci desteklediklerini bize bizzat kendileri söylediler ve sürecin içindeler” diye konuştu.
BOWEN: TEK TAKIMIZ
COP31 Müzakereler Başkanı ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen ise Türkiye ve Avustralya’nın zirveyi yönetmek için yakın iş birliği içerisinde olduğunu belirterek, “Artık etkili bir şekilde tek bir takımız. Ekibimiz tamamen bütünleşmiş durumda” dedi. Küresel enerji krizinin, fosil yakıtların maliyetini artırırken güvenilirliğini azalttığını ifade eden Bowen, yapay zekanın enerji şebekeleri üzerindeki baskısına da dikkati çekti. Küresel elektrik kullanımının payını 2035’e kadar yüzde 35’e yükseltmenin iddialı ancak zorunlu bir hedef olduğunu belirten Bowen, “Dünya, bunu yüzde 35’e çıkaramadığımız sürece 1,5 dereceyi tutturma şansına sahip değil” diye konuştu. Veri merkezlerinin enerji maliyetlerini artırmaması gerektiğini vurgulayan Bowen, Avustralya’da bu tesislerin kendi temiz enerji kaynaklarını sağlamasına yönelik kurallar üzerinde çalıştıklarını söyledi.
STIELL: ELEKTRİKLİ OL YA DA BAT
UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell ise COP31’in küresel taahhütleri somut uygulamalara dönüştürmeye odaklandığını belirterek, ülkelerin enerji dönüşümünde kritik bir tercihle karşı karşıya olduğunu söyledi. Stiell, “Milletler artık bir seçimle karşı karşıya: Elektrikli olmak ya da batmak” dedi. Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı’nın verilerine göre büyük ölçekli yenilenebilir enerji projelerinin yüzde 90’ının fosil yakıt alternatiflerinden daha ucuz olduğunu belirten Stiell, mevcut teknolojilerle enerji talebinin yüzde 75’ine kadar olan bölümünün elektrikle karşılanabileceğini ifade etti. Toplam gelirleri yaklaşık 1,7 trilyon dolar olan 180 şirketin de elektrifikasyonun hızlandırılması çağrısında bulunduğunu aktaran Stiell, “COP31 Başkanlığı’nın ’35’e 35′ elektrifikasyon hedefi, dünyanın bunu başarmasına yardımcı olabilir. Hükümetleri, işletmeleri, şehirleri ve devletleri ortak hareket etmeye çağırıyorum” diye konuştu.
COP BAŞKANLARINDAN ORTAK DESTEK
COP’un önceki dönem başkanları, COP31 Başkanı Murat Kurum’un da katılacağı toplantıda ortak bildiri ile COP31’e desteklerini açıkladı. Eski Avrupa Birliği Bakanı Volkan Bozkır’ın moderatörlüğünü yaptığı toplantıda COP’un önceki dönem başkanları birlikte fotoğraf verdi. Murat Kurum, önceki dönem COP başkanlarının ortak bildiriyle COP31’e destek vermesinin önemine değinerek, “COP tarihinde belki de bir ilki gerçekleştiriyoruz. COP21’den COP30’a kadar görev yapan başkanların ortak bildirisini memnuniyetle karşılıyoruz” dedi. COP31’i uygulama COP’u yapmak istediklerini belirten Kurum, “Bugüne kadar alınan kararların ülkelerimizde ve insanların hayatında somut sonuçlara dönüşmesi gerekiyor. Paris Anlaşması’nın ikinci 10 yılında azaltım, uyum ve finansman alanlarında uygulamayı hızlandırmak önceliğimiz. COP31 eylem gündemimizin hedefleri gerçekleştiğinde 2035 yılına kadar dünya emisyonlarının yüzde 30 azaltılabileceğini öngörüyoruz. İhtiyaç sahibi ülkelerle finans kaynaklarını buluşturacak İklim Uygulama Köprüsü’nü hayata geçiriyoruz. Antalya’da bir şeyler değişti, geleceğimiz adına önemli kararlar aldık diyebileceğimiz bir konferans gerçekleştireceğiz” diye konuştu.
